అజోమీథేన్: Difference between revisions

From LTRC
ఇంగ్లీష్ వికీపీడియాలోని “Azomethane” వ్యాసానికి తెలుగు అనువాదం
ఇంగ్లీష్ వికీపీడియాలోని “Azomethane” వ్యాసానికి తెలుగు అనువాదం
 
Line 1: Line 1:
{| class="wikitable"
{| class="wikitable" style="float:right; clear:right; margin:0 0 1em 1.5em; width:300px; max-width:45%; font-size:90%"
|-
|-
! colspan="2" | పేర్లు
| colspan="2" style="text-align:center; background:#ffffff" |
|-
|-
! colspan="2" | IUPAC పేరు డైమిథైల్‌డయాజీన్
! colspan="2" style="background:#f5e9b8; text-align:center" | పేర్లు
|-
|-
! colspan="2" | గుర్తింపు సంఖ్యలు
! style="text-align:left; font-weight:normal; width:40%" | IUPAC పేరు
| డైమిథైల్‌డయాజీన్
|-
|-
! CAS సంఖ్య
! colspan="2" style="background:#f5e9b8; text-align:center" | గుర్తింపు సంఖ్యలు
|-
! style="text-align:left; font-weight:normal; width:40%" | CAS సంఖ్య
| 503-28-6
| 503-28-6
|-
|-
! 3D నమూనా ( JSmol )
! style="text-align:left; font-weight:normal; width:40%" | ChemSpider
| ఇంటరాక్టివ్ చిత్రం
|-
! ChemSpider
| 9992
| 9992
|-
|-
! ECHA ఇన్ఫోకార్డ్
! style="text-align:left; font-weight:normal; width:40%" | ECHA ఇన్ఫోకార్డ్
| 100.211.415
| 100.211.415
|-
|-
! EC సంఖ్య
! style="text-align:left; font-weight:normal; width:40%" | EC సంఖ్య
| 685-709-9
| 685-709-9
|-
|-
! PubChem CID
! style="text-align:left; font-weight:normal; width:40%" | PubChem CID
| 10421
| 10421
|-
|-
! UNII
! style="text-align:left; font-weight:normal; width:40%" | UNII
| MMG2EML2S5
| MMG2EML2S5
|-
|-
! CompTox డాష్‌బోర్డ్ ( EPA )
! style="text-align:left; font-weight:normal; width:40%" | CompTox డాష్‌బోర్డ్ ( EPA )
| DTXSID70870570
| DTXSID70870570
|-
|-
! colspan="2" | InChI InChI=1S/C2H6N2/c1-3-4-2/h1-2H3 కీ: JCCAVOLDXDEODY-UHFFFAOYSA-N
! style="text-align:left; font-weight:normal; width:40%" | InChI
| <code style="word-break:break-all">InChI=1S/C2H6N2/c1-3-4-2/h1-2H3</code><br /><code style="word-break:break-all">Key: JCCAVOLDXDEODY-UHFFFAOYSA-N</code>
|-
|-
! colspan="2" | SMILES CN=NC
! style="text-align:left; font-weight:normal; width:40%" | SMILES
| <code style="word-break:break-all">CN=NC</code>
|-
|-
! colspan="2" | ధర్మాలు
! colspan="2" style="background:#f5e9b8; text-align:center" | ధర్మాలు
|-
|-
! రసాయన సంకేతం
! style="text-align:left; font-weight:normal; width:40%" | రసాయన సంకేతం
| C 2 H 6 N 2
| C2H6N2
|-
|-
! మోలార్ ద్రవ్యరాశి
! style="text-align:left; font-weight:normal; width:40%" | మోలార్ ద్రవ్యరాశి
| 58.084 g·mol
| 58.084 g·mol
|-
|-
! రూపం
! style="text-align:left; font-weight:normal; width:40%" | రూపం
| రంగులేని లేదా లేత పసుపు రంగు వాయువు
| రంగులేని లేదా లేత పసుపు రంగు వాయువు
|-
|-
! ద్రవీభవన స్థానం
! style="text-align:left; font-weight:normal; width:40%" | ద్రవీభవన స్థానం
| −78 °C (ట్రాన్స్) −66 °C (సిస్)
| −78 °C (ట్రాన్స్)<br />−66 °C (సిస్)
|-
|-
! బాష్పీభవన స్థానం
! style="text-align:left; font-weight:normal; width:40%" | బాష్పీభవన స్థానం
| 1.5 °C (ట్రాన్స్) 95 °C (సిస్)
| 1.5 °C (ట్రాన్స్)<br />95 °C (సిస్)
|-
|-
! colspan="2" | ప్రమాదాలు
! colspan="2" style="background:#f5e9b8; text-align:center" | ప్రమాదాలు
|-
|-
! colspan="2" | GHS లేబులింగ్ :
! style="text-align:left; font-weight:normal; width:40%" | GHS
| లేబులింగ్ :
|-
|-
! పిక్టోగ్రామ్‌లు
! style="text-align:left; font-weight:normal; width:40%" | పిక్టోగ్రామ్‌లు
| ‹ దిగువన ఉన్న టెంప్లేట్ ( GHS ఫ్లేమ్ ) GHS పిక్టోగ్రామ్‌తో విలీనం చేయడానికి పరిశీలించబడుతోంది. ఏకాభిప్రాయాన్ని చేరుకోవడానికి చర్చల కోసం టెంప్లేట్‌లను చూడండి. ›
| ‹ దిగువ ఉన్న టెంప్లేట్ (GHS ఫ్లేమ్) GHS పిక్టోగ్రామ్‌తో విలీనం చేయడానికి పరిశీలనలో ఉంది. ఏకాభిప్రాయం కోసం చర్చా పేజీలను చూడండి. ›
|-
|-
! సిగ్నల్ పదం
! style="text-align:left; font-weight:normal; width:40%" | సూచిక పదం
| ప్రమాదం
| ప్రమాదం
|-
|-
! ప్రమాద సూచికలు
! style="text-align:left; font-weight:normal; width:40%" | ప్రమాద హెచ్చరికలు
| H220
| H220
|-
|-
! జాగ్రత్త సూచికలు
! style="text-align:left; font-weight:normal; width:40%" | జాగ్రత్తా చర్యలు
| P203 , P210 , P222 , P280 , P377 , P381 , P403 , P410+P403
| P203, P210, P222, P280, P377, P381, P403, P410+P403
|-
|-
! colspan="2" | పేర్కొన్నవి తప్ప, డేటా ప్రామాణిక స్థితిలో (25 °C [77 °F], 100 kPa వద్ద) పదార్థాల కోసం ఇవ్వబడింది. ఇన్ఫోబాక్స్ సూచనలు
! style="text-align:left; font-weight:normal; width:40%" | ప్రత్యేకంగా పేర్కొన్నవి తప్ప, డేటా పదార్థాల యొక్క
| ప్రామాణిక స్థితి (25 °C [77 °F], 100 kPa వద్ద) ఇవ్వబడింది. ఇన్ఫోబాక్స్ సూచనలు
|}
|}


'''అజోమీథేన్''' (Azomethane) అనేది CH<sub>3</sub>-N=N-CH<sub>3</sub> రసాయన సంకేతం కలిగిన ఒక [[organic compound|కర్బన సమ్మేళనం]]. ఇది సిస్-ట్రాన్స్ ఐసోమెరిజంను ప్రదర్శిస్తుంది. దీనిని [[1,2-dimethylhydrazine|1,2-డైమిథైల్‌హైడ్రాజైన్]] డైహైడ్రోక్లోరైడ్‌ను [[sodium acetate|సోడియం ఎసిటేట్]] ద్రావణంలో [[copper(II) chloride|కాపర్(II) క్లోరైడ్]]తో చర్య జరపడం ద్వారా తయారు చేయవచ్చు. ఈ చర్య [[copper(I) chloride|కాపర్(I) క్లోరైడ్]] యొక్క అజోమీథేన్ కాంప్లెక్స్‌ను ఉత్పత్తి చేస్తుంది, ఇది ఉష్ణ వియోగం ద్వారా స్వచ్ఛమైన అజోమీథేన్‌ను విడుదల చేయగలదు.<ref>Francis P. Jahn. (September 1937). [https://pubs.acs.org/doi/abs/10.1021/ja01288a502 The Preparation of Azomethane]. ''Journal of the American Chemical Society''. 59 (9) 1761–1762. doi:[https://doi.org/10.1021/ja01288a502 10.1021/ja01288a502].</ref> ఇది ప్రయోగశాలలో [[methyl radical|మిథైల్ రాడికల్]]కు మూలంగా పనిచేస్తుంది.<ref>(2004-04-01). "Chemisorption and Reaction Characteristics of Methyl Radicals on Cu(110)". ''Langmuir: The ACS Journal of Surfaces and Colloids''. 20 (9) 3623–3631. doi:[https://doi.org/10.1021/la036294u 10.1021/la036294u].</ref>
'''అజోమీథేన్''' (Azomethane) అనేది CH<sub>3</sub>-N=N-CH<sub>3</sub> రసాయన సంకేతం కలిగిన ఒక [[organic compound|కర్బన సమ్మేళనం]]. ఇది సిస్-ట్రాన్స్ ఐసోమెరిజంను ప్రదర్శిస్తుంది. దీనిని [[1,2-dimethylhydrazine]] డైహైడ్రోక్లోరైడ్‌ను [[sodium acetate]] ద్రావణంలో [[copper(II) chloride]]తో చర్య జరిపించడం ద్వారా తయారు చేయవచ్చు. ఈ చర్య [[copper(I) chloride]] యొక్క అజోమీథేన్ కాంప్లెక్స్‌ను ఉత్పత్తి చేస్తుంది, ఇది ఉష్ణ వియోగం (thermal decomposition) ద్వారా స్వచ్ఛమైన అజోమీథేన్‌ను విడుదల చేయగలదు.<ref>Francis P. Jahn. (September 1937). [https://pubs.acs.org/doi/abs/10.1021/ja01288a502 The Preparation of Azomethane]. ''Journal of the American Chemical Society''. 59 (9) 1761–1762. doi:[https://doi.org/10.1021/ja01288a502 10.1021/ja01288a502].</ref> ఇది ప్రయోగశాలలలో [[methyl radical]]కు మూలంగా పనిచేస్తుంది.<ref>(2004-04-01). "Chemisorption and Reaction Characteristics of Methyl Radicals on Cu(110)". ''Langmuir: The ACS Journal of Surfaces and Colloids''. 20 (9) 3623–3631. doi:[https://doi.org/10.1021/la036294u 10.1021/la036294u].</ref>
:CH<sub>3</sub>-N=N-CH<sub>3</sub> → 2 CH<sub>3</sub>· + N<sub>2</sub>
:CH<sub>3</sub>-N=N-CH<sub>3</sub> → 2 CH<sub>3</sub>· + N<sub>2</sub>


== మూలాలు ==
== References ==
<references />
<references />


== మరింత చదవడానికి ==
== Further reading ==
* Jianying Zhang, Gangling Chen, Xuedong Gong. (September 2021). [https://linkinghub.elsevier.com/retrieve/pii/S2210271X21002024 Energetic azo compounds based on 2,2′, 4,4′, 6,6′- hexanitroazobenzene: Structures, detonation performance, and sensitivity]. ''Computational and Theoretical Chemistry''. 1203. doi:[https://doi.org/10.1016/j.comptc.2021.113344 10.1016/j.comptc.2021.113344].
* Jianying Zhang, Gangling Chen, Xuedong Gong. (September 2021). [https://linkinghub.elsevier.com/retrieve/pii/S2210271X21002024 Energetic azo compounds based on 2,2′, 4,4′, 6,6′- hexanitroazobenzene: Structures, detonation performance, and sensitivity]. ''Computational and Theoretical Chemistry''. 1203. doi:[https://doi.org/10.1016/j.comptc.2021.113344 10.1016/j.comptc.2021.113344].
* Wolfgang W. Schoeller, Guido D. Frey. (2016-11-07). [https://pubs.acs.org/doi/10.1021/acs.inorgchem.6b01488 Oxidative Addition of π-Bonds and σ-Bonds to an Al(I) Center: The Second-Order Carbene Property of the AlNacNac Compound]. ''Inorganic Chemistry''. 55 (21) 10947–10954. doi:[https://doi.org/10.1021/acs.inorgchem.6b01488 10.1021/acs.inorgchem.6b01488].
* Wolfgang W. Schoeller, Guido D. Frey. (2016-11-07). [https://pubs.acs.org/doi/10.1021/acs.inorgchem.6b01488 Oxidative Addition of π-Bonds and σ-Bonds to an Al(I) Center: The Second-Order Carbene Property of the AlNacNac Compound]. ''Inorganic Chemistry''. 55 (21) 10947–10954. doi:[https://doi.org/10.1021/acs.inorgchem.6b01488 10.1021/acs.inorgchem.6b01488].

Latest revision as of 16:58, 6 October 2026

పేర్లు
IUPAC పేరు డైమిథైల్‌డయాజీన్
గుర్తింపు సంఖ్యలు
CAS సంఖ్య 503-28-6
ChemSpider 9992
ECHA ఇన్ఫోకార్డ్ 100.211.415
EC సంఖ్య 685-709-9
PubChem CID 10421
UNII MMG2EML2S5
CompTox డాష్‌బోర్డ్ ( EPA ) DTXSID70870570
InChI InChI=1S/C2H6N2/c1-3-4-2/h1-2H3
Key: JCCAVOLDXDEODY-UHFFFAOYSA-N
SMILES CN=NC
ధర్మాలు
రసాయన సంకేతం C2H6N2
మోలార్ ద్రవ్యరాశి 58.084 g·mol
రూపం రంగులేని లేదా లేత పసుపు రంగు వాయువు
ద్రవీభవన స్థానం −78 °C (ట్రాన్స్)
−66 °C (సిస్)
బాష్పీభవన స్థానం 1.5 °C (ట్రాన్స్)
95 °C (సిస్)
ప్రమాదాలు
GHS లేబులింగ్ :
పిక్టోగ్రామ్‌లు ‹ దిగువ ఉన్న టెంప్లేట్ (GHS ఫ్లేమ్) GHS పిక్టోగ్రామ్‌తో విలీనం చేయడానికి పరిశీలనలో ఉంది. ఏకాభిప్రాయం కోసం చర్చా పేజీలను చూడండి. ›
సూచిక పదం ప్రమాదం
ప్రమాద హెచ్చరికలు H220
జాగ్రత్తా చర్యలు P203, P210, P222, P280, P377, P381, P403, P410+P403
ప్రత్యేకంగా పేర్కొన్నవి తప్ప, డేటా పదార్థాల యొక్క ప్రామాణిక స్థితి (25 °C [77 °F], 100 kPa వద్ద) ఇవ్వబడింది. ఇన్ఫోబాక్స్ సూచనలు

అజోమీథేన్ (Azomethane) అనేది CH3-N=N-CH3 రసాయన సంకేతం కలిగిన ఒక కర్బన సమ్మేళనం. ఇది సిస్-ట్రాన్స్ ఐసోమెరిజంను ప్రదర్శిస్తుంది. దీనిని 1,2-dimethylhydrazine డైహైడ్రోక్లోరైడ్‌ను sodium acetate ద్రావణంలో copper(II) chlorideతో చర్య జరిపించడం ద్వారా తయారు చేయవచ్చు. ఈ చర్య copper(I) chloride యొక్క అజోమీథేన్ కాంప్లెక్స్‌ను ఉత్పత్తి చేస్తుంది, ఇది ఉష్ణ వియోగం (thermal decomposition) ద్వారా స్వచ్ఛమైన అజోమీథేన్‌ను విడుదల చేయగలదు.[1] ఇది ప్రయోగశాలలలో methyl radicalకు మూలంగా పనిచేస్తుంది.[2]

CH3-N=N-CH3 → 2 CH3· + N2

References

  1. ↑ Francis P. Jahn. (September 1937). The Preparation of Azomethane. Journal of the American Chemical Society. 59 (9) 1761–1762. doi:10.1021/ja01288a502.
  2. ↑ (2004-04-01). "Chemisorption and Reaction Characteristics of Methyl Radicals on Cu(110)". Langmuir: The ACS Journal of Surfaces and Colloids. 20 (9) 3623–3631. doi:10.1021/la036294u.

Further reading


మూలం: ఇంగ్లీష్ వికీపీడియాలోని “Azomethane” వ్యాసానికి అనువాదం. మూల వ్యాసం: https://en.wikipedia.org/wiki/Azomethane ఈ అనువాదం స్వయంచాలకంగా రూపొందించబడింది.