గ్రోత్ హార్మోన్-రిలీజింగ్ హార్మోన్

From LTRC
Revision as of 16:44, 13 October 2026 by Abhinaya (talk | contribs) (ఇంగ్లీష్ వికీపీడియాలోని “Growth hormone–releasing hormone” వ్యాసానికి తెలుగు అనువాదం)
(diff) ← Older revision | Latest revision (diff) | Newer revision → (diff)
GHRH
గుర్తింపు సంఖ్యలు
మారుపేర్లు GHRH, GHRF, GRF, INN, growth hormone releasing hormone
బాహ్య ఐడిలు OMIM: 139190; MGI: 95709; GeneCards: GHRH
అందుబాటులో ఉన్న నిర్మాణాలు PDB Ortholog search: PDBe RCSB List of PDB id codes 5BQM
జన్యువు స్థానం ( ఎలుక ) క్రోమోజోమ్ 2 (ఎలుక) బ్యాండ్ 2 H1|2 78.25 cM ప్రారంభం 157,171,417 bp ముగింపు 157,189,426 bp
జన్యు ఆంటాలజీ Molecular function growth hormone-releasing hormone receptor binding growth hormone-releasing hormone activity hormone activity neuropeptide hormone activity peptide hormone receptor binding Cellular component extracellular region terminal bouton intracellular anatomical structure extracellular space neuron projection perikaryon axon terminus Biological process response to food cell-cell signaling positive regulation of insulin-like growth factor receptor signaling pathway growth hormone secretion adenohypophysis development positive regulation of circadian sleep/wake cycle, REM sleep positive regulation of growth hormone secretion positive regulation of hormone secretion positive regulation of cell population proliferation positive regulation of multicellular organism growth regulation of signaling receptor activity G protein-coupled receptor signaling pathway adenylate cyclase-activating G protein-coupled receptor signaling pathway response to hypoxia positive regulation of cytosolic calcium ion concentration negative regulation of cardiac muscle cell apoptotic process positive regulation of insulin secretion circadian sleep/wake cycle, non-REM sleep response to leptin positive regulation of transcription, DNA-templated positive regulation of circadian sleep/wake cycle, non-REM sleep cellular response to calcium ion cellular response to interleukin-6 response to dexamethasone positive regulation of lactation Sources:Amigo / QuickGO
ఆర్థోలాగ్స్ Databases NCBI : entry; OMA : entry Species Human Mouse Entrez 2691 14601 Ensembl ENSG00000118702 ENSMUSG00000027643 UniProt P01286 P16043 RefSeq (mRNA) NM_001184731 NM_021081 NM_010285 NM_001329683 RefSeq (protein) NP_001171660 NP_066567 NP_001316612 NP_034415 Location (UCSC) n/a Chr 2: 157.17 – 157.19 Mb PubMed search
వికీడేటా
వీక్షించు/సవరించు మానవ వీక్షించు/సవరించు ఎలుక

గ్రోత్ హార్మోన్-రిలీజింగ్ హార్మోన్ (GHRH), దీనిని దాని అంతర్జాత రూపంలో సోమాటోక్రినిన్ అని మరియు దాని ఔషధ రూపంలో సోమాటోరెలిన్ (INN) అని కూడా పిలుస్తారు, ఇది గ్రోత్ హార్మోన్ (GH) యొక్క విడుదల చేసే హార్మోన్. ఇది హైపోథాలమస్ యొక్క ఆర్క్యుయేట్ కేంద్రకంలో ఉత్పత్తి చేయబడే 44[1]-అమినో యాసిడ్ పెప్టైడ్ హార్మోన్.

GHRH మానవ హైపోథాలమస్‌లో గర్భధారణ జరిగిన 18 నుండి 29 వారాల మధ్య మొదటిసారిగా కనిపిస్తుంది, ఇది పిండాలలో గ్రోత్ హార్మోన్ మరియు ఇతర సోమాటోట్రోప్‌ల ఉత్పత్తి ప్రారంభానికి అనుగుణంగా ఉంటుంది.[1]

నామకరణం

  • అంతర్జాత:
    • సోమాటోక్రినిన్
    • సోమాటోలిబెరిన్
    • గ్రోత్ హార్మోన్-రిలీజింగ్ హార్మోన్ (GHRH లేదా GH-RH; HGNC చిహ్నం GHRH)
    • గ్రోత్ హార్మోన్-రిలీజింగ్ ఫ్యాక్టర్ (GHRF లేదా GRF)
    • సోమాటోట్రోపిన్-రిలీజింగ్ హార్మోన్ (SRH)
    • సోమాటోట్రోపిన్-రిలీజింగ్ ఫ్యాక్టర్ (SRF)
  • ఔషధ సంబంధిత:

మూలం

GHRH ఈ ఆర్క్యుయేట్ న్యూరాన్‌ల యొక్క న్యూరోసెక్రటరీ నరాల చివరల నుండి విడుదలవుతుంది మరియు హైపోథాలమో-హైపోఫిసియల్ పోర్టల్ వ్యవస్థ ద్వారా ముందు పిట్యూటరీ గ్రంథికి రవాణా చేయబడుతుంది, అక్కడ ఇది గ్రోత్ హార్మోన్-రిలీజింగ్ హార్మోన్ రిసెప్టర్ను ప్రేరేపించడం ద్వారా గ్రోత్ హార్మోన్ (GH) స్రావాన్ని ప్రేరేపిస్తుంది. GHRH పల్సేటైల్ పద్ధతిలో విడుదలవుతుంది,[2][3] ఇది GH యొక్క ఇలాంటి పల్సేటైల్ విడుదలను ప్రేరేపిస్తుంది. అదనంగా, GHRH నేరుగా నెమ్మదిగా ఉండే నిద్రను ప్రోత్సహిస్తుంది.[4] సాధారణ ప్రసవానంతర పెరుగుదల, ఎముకల పెరుగుదల, ప్రోటీన్, కార్బోహైడ్రేట్ మరియు లిపిడ్ జీవక్రియపై నియంత్రణ ప్రభావాల కోసం గ్రోత్ హార్మోన్ అవసరం.[1]

ప్రభావం

GHRH ముందు పిట్యూటరీలోని కణాలపై ఉన్న GHRH రిసెప్టర్ (GHRHR)కు బంధించడం ద్వారా GH ఉత్పత్తిని మరియు విడుదలను ప్రేరేపిస్తుంది.

రిసెప్టర్

ప్రధాన వ్యాసం: Growth hormone-releasing hormone receptor

GHRHR అనేది G ప్రోటీన్-కపుల్డ్ రిసెప్టర్ల యొక్క సెక్రెటిన్ కుటుంబానికి చెందినది మరియు మానవులలో క్రోమోజోమ్ 7పై ఉంటుంది. ఈ ప్రోటీన్ ఏడు మడతలతో ట్రాన్స్‌మెమ్బ్రేనస్‌గా ఉంటుంది మరియు దీని పరమాణు భారం సుమారు 44 kD.[1]

సిగ్నల్ ట్రాన్స్‌డక్షన్

GHRH, GHRHRకు బంధించడం వల్ల ప్రధానంగా cAMP-ఆధారిత మార్గం ద్వారా,[5] అలాగే ఫాస్ఫోలిపేస్ C మార్గం (IP3/DAG మార్గం),[1] మరియు ఇతర చిన్న మార్గాల ద్వారా GH ఉత్పత్తి పెరుగుతుంది.[1]

cAMP-ఆధారిత మార్గం GHRH దాని రిసెప్టర్‌కు బంధించడంతో ప్రారంభమవుతుంది, ఇది రిసెప్టర్ ఆకృతిని మారుస్తుంది, ఇది కణ అంతర్గత వైపున ఉన్న సన్నిహితంగా అనుబంధించబడిన G-ప్రోటీన్ కాంప్లెక్స్ యొక్క Gs ఆల్ఫా సబ్‌యూనిట్‌ను సక్రియం చేస్తుంది. దీని ఫలితంగా పొర-బంధిత అడెనైలైల్ సైక్లేస్ ప్రేరేపించబడుతుంది మరియు కణ అంతర్గత సైక్లిక్ అడెనోసిన్ మోనోఫాస్ఫేట్ (cAMP) పెరుగుతుంది. cAMP ప్రోటీన్ కైనేజ్ A (PKA) యొక్క నియంత్రణ సబ్‌యూనిట్‌లకు బంధించి వాటిని సక్రియం చేస్తుంది, దీనివల్ల ఉచిత ఉత్ప్రేరక సబ్‌యూనిట్లు కేంద్రకానికి తరలివెళ్లి ట్రాన్స్‌క్రిప్షన్ ఫ్యాక్టర్ cAMP రెస్పాన్స్ ఎలిమెంట్-బైండింగ్ ప్రోటీన్ (CREB)ను ఫాస్ఫోరైలేట్ చేస్తాయి. ఫాస్ఫోరైలేటెడ్ CREB, దాని కో-యాక్టివేటర్లు, p300 మరియు CREB-బైండింగ్ ప్రోటీన్ (CBP)తో కలిసి, GH జన్యువు యొక్క ప్రమోటర్ ప్రాంతంలో ఉన్న CREలు cAMP-రెస్పాన్స్ ఎలిమెంట్లకు బంధించడం ద్వారా GH యొక్క ట్రాన్స్‌క్రిప్షన్‌ను పెంచుతుంది. ఇది GHRHR జన్యువు యొక్క ట్రాన్స్‌క్రిప్షన్‌ను కూడా పెంచుతుంది, ఇది పాజిటివ్ ఫీడ్‌బ్యాక్‌ను అందిస్తుంది.[1]

ఫాస్ఫోలిపేస్ C మార్గంలో, GHRH హెటెరోట్రిమెరిక్ G-ప్రోటీన్ల యొక్క βγ-కాంప్లెక్స్ ద్వారా ఫాస్ఫోలిపేస్ C (PLC)ని ప్రేరేపిస్తుంది. PLC సక్రియం డయాసిల్గ్లిసరాల్ (DAG) మరియు ఇనోసిటాల్ ట్రైఫాస్ఫేట్ (IP3) రెండింటినీ ఉత్పత్తి చేస్తుంది, రెండోది ఎండోప్లాస్మిక్ రెటిక్యులం నుండి కణ అంతర్గత Ca2+ విడుదలకు దారితీస్తుంది, ఇది సైటోసోలిక్ Ca2+ సాంద్రతను పెంచుతుంది, దీని ఫలితంగా వెసికిల్ ఫ్యూజన్ మరియు ముందుగా తయారు చేసిన గ్రోత్ హార్మోన్‌ను కలిగి ఉన్న సెక్రటరీ వెసికిల్స్ విడుదలవుతాయి.[1]

కొంత Ca2+ ప్రవాహం కూడా cAMP యొక్క ప్రత్యక్ష చర్య, ఇది ప్రోటీన్ కైనేజ్ Aని సక్రియం చేసే సాధారణ cAMP-ఆధారిత మార్గం నుండి భిన్నమైనది.[1]

GHRH ద్వారా GHRHRల సక్రియం ఫాస్ఫాటిడైలినోసిటాల్ 4,5-బిస్ఫాస్ఫేట్ ద్వారా Na+ ఛానెల్‌ల తెరవడాన్ని తెలియజేస్తుంది, ఇది కణ డీపోలరైజేషన్‌కు కారణమవుతుంది. ఫలితంగా కణ అంతర్గత వోల్టేజ్‌లో మార్పు వోల్టేజ్-ఆధారిత కాల్షియం ఛానెల్‌ను తెరుస్తుంది, దీని ఫలితంగా వెసికిల్ ఫ్యూజన్ మరియు GH విడుదలవుతుంది.[1]

GHRH మరియు సోమాటోస్టాటిన్ సంబంధం

GHRH యొక్క చర్యలను సోమాటోస్టాటిన్ (గ్రోత్-హార్మోన్-ఇన్హిబిటింగ్ హార్మోన్) వ్యతిరేకిస్తుంది. సోమాటోస్టాటిన్ పెరివెంట్రిక్యులర్ సోమాటోస్టాటిన్ న్యూరాన్‌ల యొక్క న్యూరోసెక్రటరీ నరాల చివరల నుండి విడుదలవుతుంది మరియు హైపోథాలమో-హైపోఫిసియల్ పోర్టల్ సర్క్యులేషన్ ద్వారా ముందు పిట్యూటరీకి రవాణా చేయబడుతుంది, అక్కడ ఇది GH స్రావాన్ని నిరోధిస్తుంది. సోమాటోస్టాటిన్ మరియు GHRH ప్రత్యామ్నాయంగా స్రవించబడతాయి, ఇది GH యొక్క పల్సేటైల్ స్రావానికి దారితీస్తుంది.[6]

ఇతర విధులు

GHRH వ్యక్తీకరణ హైపోథాలమస్‌లోని దాని ప్రధాన ప్రదేశం వెలుపల పరిధీయ కణాలు మరియు కణజాలాలలో, ఉదాహరణకు, ప్యాంక్రియాస్, జీర్ణశయాంతర ప్రేగు యొక్క ఎపిథీలియల్ మ్యూకోసా మరియు వ్యాధి సంబంధితంగా, కణితి కణాలలో ప్రదర్శించబడింది.[1]

క్రమం

మానవ GHRH యొక్క అమినో యాసిడ్ క్రమం (44 పొడవు) ఇలా ఉంది:

HO - Tyr - Ala - Asp - Ala - Ile - Phe - Thr - Asn - Ser - Tyr - Arg - Lys - Val - Leu - Gly - Gln - Leu - Ser - Ala - Arg - Lys - Leu - Leu - Gln - Asp - Ile - Met - Ser - Arg - Gln - Gln - Gly - Glu - Ser - Asn - Gln - Glu - Arg - Gly - Ala - Arg - Ala - Arg - Leu - NH2

అనలాగ్‌లు

గ్రోత్-హార్మోన్-రిలీజింగ్ హార్మోన్ అనేది అనేక నిర్మాణాత్మక మరియు క్రియాత్మక అనలాగ్‌లకు లీడ్ కాంపౌండ్, ఉదాహరణకు Pro-Pro-hGHRH(1-44)-Gly-Gly-Cys,[7] CJC-1293,[8] మరియు CJC-1295.[9]

అనేక GHRH అనలాగ్‌లు ప్రధానంగా పరిశోధన రసాయనాలుగా మిగిలిపోయాయి, అయినప్పటికీ కొన్ని నిర్దిష్ట అనువర్తనాలను కలిగి ఉన్నాయి. Sermorelin, GHRH యొక్క క్రియాత్మక పెప్టైడ్ శకలం, గ్రోత్ హార్మోన్ స్రావంలో లోపాలను నిర్ధారించడంలో ఉపయోగించబడింది.[10] Tesamorelin,[11] ఎగ్రిఫ్టా అనే వాణిజ్య నామంతో, హైలీ యాక్టివ్ యాంటీరెట్రోవైరల్ థెరపీలో ఉన్న HIV రోగులలో లిపోడిస్ట్రోఫీ చికిత్స కోసం 2010లో U.S. ఫుడ్ అండ్ డ్రగ్ అడ్మినిస్ట్రేషన్ ఆమోదం పొందింది,[12] మరియు 2011లో, వృద్ధులలో కొన్ని అభిజ్ఞా పరీక్షలపై ప్రభావాల కోసం పరిశోధించబడింది.[13] ఒక వర్గంగా, వృత్తిపరమైన క్రీడాకారులు GHRH అనలాగ్‌లను ఉపయోగించడం క్రీడలలో డోపింగ్పై ఆంక్షల ద్వారా నిషేధించబడవచ్చు, ఎందుకంటే అవి గ్రోత్ హార్మోన్ సెక్రెటగోగ్‌లుగా పనిచేస్తాయి.[14]

ఇవి కూడా చూడండి

మూలాలు

  1. ↑ 1.00 1.01 1.02 1.03 1.04 1.05 1.06 1.07 1.08 1.09 1.10 GeneGlobe -> GHRH Signaling ఆర్కైవ్ చేసిన కాపీ Retrieved on October 5, 2020
  2. ↑ Plotsky PM, Vale W (October 1985). “Patterns of growth hormone-releasing factor and somatostatin secretion into the hypophysial-portal circulation of the rat”. Science. 230 (4724): 461–463. Bibcode 1985Sci...230..461P. doi:10.1126/science.2864742. PMID 2864742.
  3. ↑ Frohman LA, Downs TR, Clarke IJ, Thomas GB (July 1990). “Measurement of growth hormone-releasing hormone and somatostatin in hypothalamic-portal plasma of unanesthetized sheep. Spontaneous secretion and response to insulin-induced hypoglycemia”. The Journal of Clinical Investigation. 86 (1): 17–24. doi:10.1172/jci114681. PMC PMC296684. PMID 1973173.
  4. ↑ Obál F, Krueger JM (November 2001). “The somatotropic axis and sleep”. Revue Neurologique. 157 (11 Pt 2): S12–S15. PMID 11924022.
  5. ↑ Boron WF (2003). Medical Physiology: A Cellular And Molecular Approach. Elsevier/Saunders. p. 1300. ISBN 1-4160-2328-3.
  6. ↑ Lee J, Kim K, Cho JH, Bae JY, O'Leary TP, Johnson JD, Bae YC, Kim EK (August 2020). “Insulin synthesized in the paraventricular nucleus of the hypothalamus regulates pituitary growth hormone production”. JCI Insight. 5 (16). doi:10.1172/jci.insight.135412. PMC PMC7455129. PMID 32644973. article-number: e135412.
  7. ↑ Tang SS, Zhang JH, Du MH, Wu J, Liu JJ (November 2004). “Construction and activity of a novel GHRH analog, Pro-Pro-hGHRH(1-44)-Gly-Gly-Cys”. Acta Pharmacologica Sinica. 25 (11): 1464–1470. PMID 15525469.
  8. ↑ Jetté L, Léger R, Thibaudeau K, Benquet C, Robitaille M, Pellerin I, Paradis V, van Wyk P, Pham K, Bridon DP (July 2005). “Human growth hormone-releasing factor (hGRF)1-29-albumin bioconjugates activate the GRF receptor on the anterior pituitary in rats: identification of CJC-1295 as a long-lasting GRF analog”. Endocrinology. 146 (7): 3052–3058. doi:10.1210/en.2004-1286. PMID 15817669.
  9. ↑ Teichman SL, Neale A, Lawrence B, Gagnon C, Castaigne JP, Frohman LA (March 2006). “Prolonged stimulation of growth hormone (GH) and insulin-like growth factor I secretion by CJC-1295, a long-acting analog of GH-releasing hormone, in healthy adults”. The Journal of Clinical Endocrinology and Metabolism. 91 (3): 799–805. doi:10.1210/jc.2005-1536. PMID 16352683.
  10. ↑ Prakash A, Goa KL (August 1999). “Sermorelin: a review of its use in the diagnosis and treatment of children with idiopathic growth hormone deficiency”. BioDrugs. 12 (2): 139–157. doi:10.2165/00063030-199912020-00007. PMID 18031173. S2CID 195690081.
  11. ↑ Mauss S, Schmutz G (July 2001). “[HIV-lipodystrophy syndrome]”. Medizinische Klinik. 96 (7): 391–401. doi:10.1007/PL00002220. PMID 11494914. S2CID 27548912.
  12. ↑ “FDA approves Egrifta to treat Lipodystrophy in HIV patients”. U.S. Food and Drug Administration. 2010-11-10. Archived from the original on November 12, 2010. Retrieved 2013-09-13.
  13. ↑ Gever J (2011-07-11). “ICAD: Tesamorelin Boosts Cognition in Elderly”. MedPage Today. Retrieved 2013-09-13.
  14. ↑ Koh B, Hardie M (2013-02-11). “We need an advocate against ASADA's power in doping control”. The Conversation. Retrieved 2013-09-13.

మూలం: ఇంగ్లీష్ వికీపీడియాలోని “Growth hormone–releasing hormone” వ్యాసానికి అనువాదం. మూల వ్యాసం: https://en.wikipedia.org/wiki/Growth_hormone–releasing_hormone ఈ అనువాదం స్వయంచాలకంగా రూపొందించబడింది.