మిథైల్ డైహైడ్రోజాస్మోనేట్
మిథైల్ డైహైడ్రోజాస్మోనేట్ (దీనిని తరచుగా దీని వాణిజ్య నామాలైన హెడియోన్ లేదా కరిస్మల్ అని పిలుస్తారు) అనేది జాస్మిన్ (మల్లె) వాసనను పోలి ఉండే ఒక సుగంధ సమ్మేళనం (aroma compound). ఇది జాస్మిన్, ట్యూబరోజ్ (సన్నజాజి) మరియు మాగ్నోలియా వంటి పూల సువాసనలలో సహజంగా లభించే మిథైల్ జాస్మోనేట్ యొక్క సింథటిక్ రూపం. రేసెమిక్ మిశ్రమాలలో దీని వాసన పూల మరియు సిట్రస్ వాసనలను కలిగి ఉంటుంది, అయితే ఎపిమర్ మిశ్రమాలు 15 పార్ట్స్ పర్ బిలియన్ వాసన గుర్తింపు పరిమితులతో దట్టమైన వెన్న వంటి పూల వాసనను కలిగి ఉంటాయి.[1] జీవించి ఉన్న పూలలో సువాసన వ్యాప్తికి కారణమయ్యే సమ్మేళనాలలో ఒకటిగా పరిగణించబడే దీనిని, 1957 మరియు 1962 మధ్యకాలంలో Firmenich సంస్థలో పనిచేస్తున్న సుగంధ రసాయన శాస్త్రవేత్త ఎడౌర్డ్ డెమోల్ జాస్మిన్ అబ్సొల్యూట్ (0.8%) నుండి పూర్తిగా వర్ణించి, సంశ్లేషణ చేశారు.[2][3][4] దీనిని ఫైన్ ఫ్రాగ్రెన్స్‌లతో పాటు సౌందర్య సాధనాలు, టాయిలెట్రీస్ మరియు డిటర్జెంట్లలో ఉపయోగిస్తారు.
సంశ్లేషణ (Synthesis)
ప్రారంభ సంశ్లేషణలలో కొన్ని సహజ జాస్మిన్ నూనె నుండి పొందిన మిథైల్ జాస్మోనేట్ యొక్క ఎంపిక చేసిన హైడ్రోజనేషన్ ఆధారంగా జరిగాయి.[3] అయితే, ఇది నూనెలో <0.8% మాత్రమే ఉండటంతో, త్వరలోనే మెరుగైన మార్గాలు అభివృద్ధి చేయబడ్డాయి. ఆధునిక సంశ్లేషణలో సైక్లోపెంటనోన్ మరియు పెంటనాల్ యొక్క కండెన్సేషన్, ఆపై C=C బంధ ఐసోమెరైజేషన్ ద్వారా 2-పెంటైల్-సైక్లోపెంటెనోన్ ఉత్పన్నాన్ని పొందడం జరుగుతుంది. దీనితో డైమిథైల్ మాలోనేట్ యొక్క మైఖేల్ చర్య, ఆపై డీకార్బాక్సిలేషన్ ద్వారా కావలసిన ఉత్పత్తి లభిస్తుంది.[5]
పెర్ఫ్యూమరీలో ఉపయోగం
హెడియోన్‌ను ఉపయోగించిన మొదటి వాణిజ్యపరంగా విజయవంతమైన సుగంధ ద్రవ్యం Eau Sauvage,[6] దీనిని పెర్ఫ్యూమర్ ఎడ్మండ్ రౌడ్నిట్స్కా క్రిస్టియన్ డియోర్ కోసం సృష్టించారు మరియు 1966లో విడుదల చేశారు. క్లాసికల్ హెస్పెరిడిక్ సుగంధ నిర్మాణానికి హెడియోన్‌ను జోడించడం ద్వారా నేరుగా పూల వాసన లేకుండానే మంచు వంటి నిమ్మకాయ-మాగ్నోలియా-జాస్మిన్ పరిమాణాన్ని సృష్టించింది. ఇది పెర్ఫ్యూమరీలో పారదర్శకత మరియు ప్రొజెక్షన్ వైపు కొత్త ధోరణికి ఆరంభంగా పరిగణించబడుతుంది.[7]
మనుషులలో హెడియోన్ యొక్క వాసన గ్రహణశక్తి ఇతర వాసనల కంటే చాలా భిన్నంగా ఉంటుంది, ఎందుకంటే ఇది ఘ్రాణ గ్రాహకం (olfactory receptor) కంటే వోమెరోనాసల్ టైప్-1 రిసెప్టర్ 1 (VN1R1) కోసం లిగాండ్‌గా పనిచేస్తుంది.
వ్యుత్పత్తి (Etymology)
హెడియోన్ అనే పేరు ప్రాచీన గ్రీకు పదం hēdonḗ నుండి వచ్చింది, దీని అర్థం "ఆనందం" (cf. హెడోనిజం). కరిస్మల్ అనేది గ్రీకు పదం kharisma నుండి వచ్చింది, దీని అర్థం "కృప" లేదా "అనుగ్రహం" (cf. కరిష్మా).
మూలాలు
- ↑ Leffingwell, John C.. (2001). "The Methyl dihydrojasmonates". Leffingwell & Associates.
- ↑ (2014). "Fragrance Chemistry Science of the Sense of Smell, The.". Elsevier Science. ISBN 978-0-323-13860-4.
- ↑ 3.0 3.1 (January 1962). "Synthèse du dihydrojasmonate de méthyle (pentyl-2-oxo-3-cyclopentylacétate de méthyle)". Helvetica Chimica Acta. 45 (2) 685–692. doi:10.1002/hlca.19620450234.
- ↑ (January 1962). "Isolement et détermination de la structure du jasmonate de méthyle, constituant odorant caractéristique de l'essence de jasmin". Helvetica Chimica Acta. 45 (2) 675–685. doi:10.1002/hlca.19620450233.
- ↑ (September 2012). "The Jubilee of Methyl Jasmonate and Hedione ®". Helvetica Chimica Acta. 95 (9) 1479–1511. doi:10.1002/hlca.201200070.
- ↑ The Challenge of Creativity: A lecture given to the Society by Mr. Bernard Chant on November 11th 1982. British Society of Perfumers.
- ↑ (2012). "Scent and Chemistry. The Molecular World of Odors. By Günther Ohloff, Wilhelm Pickenhagen and Philip Kraft.". Angewandte Chemie International Edition. 51 (13) 3058. ISBN 978-3906390666.
మూలం: ఇంగ్లీష్ వికీపీడియాలోని “Methyl dihydrojasmonate” వ్యాసానికి అనువాదం. మూల వ్యాసం: https://en.wikipedia.org/wiki/Methyl_dihydrojasmonate ఈ అనువాదం స్వయంచాలకంగా రూపొందించబడింది.
