1-బ్యూటైన్: Difference between revisions
ఇంగ్లీష్ వికీపీడియాలోని “1-Butyne” వ్యాసానికి తెలుగు అనువాదం |
ఇంగ్లీష్ వికీపీడియాలోని “1-Butyne” వ్యాసానికి తెలుగు అనువాదం |
||
| Line 1: | Line 1: | ||
{| class="wikitable" | |||
|- | |||
0.6783 g cm | ! colspan="2" | సరళీకృత అస్థిపంజర ఫార్ములా | ||
|- | |||
! colspan="2" | పూర్తి ప్రదర్శిత ఫార్ములా | |||
|- | |||
! colspan="2" | స్పేస్-ఫిల్లింగ్ మోడల్ | |||
|- | |||
! colspan="2" | పేర్లు | |||
|- | |||
! colspan="2" | ప్రాధాన్యత కలిగిన IUPAC పేరు బట్-1-యైన్ (But-1-yne) | |||
|- | |||
! colspan="2" | ఇతర పేర్లు ఇథైల్ ఎసిటిలీన్, ఇథైల్ ఇథైన్, UN 2452 | |||
|- | |||
! colspan="2" | గుర్తింపు సంఖ్యలు | |||
|- | |||
! CAS సంఖ్య | |||
| 107-00-6 | |||
|- | |||
! 3D మోడల్ ( JSmol ) | |||
| ఇంటరాక్టివ్ చిత్రం | |||
|- | |||
! ChEBI | |||
| CHEBI:48087 | |||
|- | |||
! ChemSpider | |||
| 7558 | |||
|- | |||
! ECHA ఇన్ఫోకార్డ్ | |||
| 100.003.139 | |||
|- | |||
! EC సంఖ్య | |||
| 203-451-3 | |||
|- | |||
! PubChem CID | |||
| 7846 | |||
|- | |||
! UNII | |||
| A6B47CPN6W | |||
|- | |||
! UN సంఖ్య | |||
| 2452 | |||
|- | |||
! కాంప్టాక్స్ డాష్బోర్డ్ ( EPA ) | |||
| DTXSID4029141 | |||
|- | |||
! colspan="2" | InChI InChI=1S/C4H6/c1-3-4-2/h1H,4H2,2H3 కీ: KDKYADYSIPSCCQ-UHFFFAOYSA-N InChI=1/C4H6/c1-3-4-2/h1H,4H2,2H3 కీ: KDKYADYSIPSCCQ-UHFFFAOYAI | |||
|- | |||
! colspan="2" | SMILES C#CCC | |||
|- | |||
! colspan="2" | ధర్మాలు | |||
|- | |||
! రసాయన ఫార్ములా | |||
| C 4 H 6 | |||
|- | |||
! మోలార్ ద్రవ్యరాశి | |||
| 54.091 g/mol | |||
|- | |||
! వాసన | |||
| ఎసిటిలీనిక్ | |||
|- | |||
! సాంద్రత | |||
| 0.6783 g cm | |||
|- | |||
! ద్రవీభవన స్థానం | |||
| −125.7 °C (−194.3 °F; 147.5 K) | |||
|- | |||
! బాష్పీభవన స్థానం | |||
| 8.08 °C (46.54 °F; 281.23 K) | |||
|- | |||
! colspan="2" | ప్రమాదాలు | |||
|- | |||
! colspan="2" | GHS లేబులింగ్ : | |||
|- | |||
! పిక్టోగ్రామ్లు | |||
| ‹ దిగువ ఉన్న టెంప్లేట్ ( GHS ఫ్లేమ్ ) GHS పిక్టోగ్రామ్తో విలీనం చేయడానికి పరిశీలించబడుతోంది. ఏకాభిప్రాయాన్ని చేరుకోవడానికి చర్చల కోసం టెంప్లేట్లను చూడండి. › | |||
|- | |||
! సిగ్నల్ పదం | |||
| ప్రమాదం | |||
|- | |||
! ప్రమాద సూచికలు | |||
| H220 | |||
|- | |||
! జాగ్రత్త సూచికలు | |||
| P210 , P377 , P381 , P403 | |||
|- | |||
! ఫ్లాష్ పాయింట్ | |||
| 7°C (45°F) | |||
|- | |||
! colspan="2" | పేర్కొన్నవి తప్ప, డేటా ప్రామాణిక స్థితిలో (25 °C [77 °F], 100 kPa వద్ద) పదార్థాల కోసం ఇవ్వబడింది. Y సరిచూడండి ( ఇది ఏమిటి ?) ఇన్ఫోబాక్స్ సూచనలు | |||
|} | |||
'''1-బ్యూటైన్''' అనేది CH3CH2C\tCH ఫార్ములా కలిగిన ఒక [[ | '''1-బ్యూటైన్''' అనేది CH3CH2C\tCH ఫార్ములా కలిగిన ఒక [[organic compound|సేంద్రీయ సమ్మేళనం]]. ఇది ఒక [[alkyne#Terminal and internal alkynes|టెర్మినల్ ఆల్కైన్]]. ఈ సమ్మేళనం ఉత్ప్రేరక అధ్యయనాలలో సాధారణంగా ఉపయోగించే టెర్మినల్ ఆల్కైన్ సబ్స్ట్రేట్. ఇది రంగులేని, మండే స్వభావం కలిగిన [[gas|వాయువు]].<ref name="CRC">Lide, David R.. (2008). "CRC Handbook of Chemistry and Physics, 89th Edition". 3–84. [[CRC Press]]. ISBN 978-0-8493-0488-0.</ref> 2017లో, USAలో 3.9 e6lbs ఉత్పత్తి చేయబడింది.<ref>[https://chemview.epa.gov/chemview/ US EPA: Chemical Data Reporting: 1-Butyne]. ''chemview.epa.gov''.</ref> | ||
1-బ్యూటైన్, | 1-బ్యూటైన్, [[alkyne metathesis|ఆల్కైన్ మెటాథెసిస్]],<ref>(2004). "Highly Active Trialkoxymolybdenum(VI) Alkylidyne Catalysts Synthesized by a Reductive Recycle Strategy". ''Journal of the American Chemical Society''. 126 (1) 329–335. doi:[https://doi.org/10.1021/ja0379868 10.1021/ja0379868].</ref> హైడ్రోజనేషన్, [[formaldehyde|ఫార్మాల్డిహైడ్]]తో కండెన్సేషన్ వంటి టెర్మినల్ ఆల్కైన్లకు సాధారణమైన చర్యలలో పాల్గొంటుంది. దాని [[heat of combustion|దహన ఉష్ణాన్ని]] బట్టి చూస్తే, ఇది దాని ఐసోమర్ అయిన [[2-Butyne|2-బ్యూటైన్]] కంటే కొంచెం స్థిరంగా ఉంటుంది.<ref>(1951). "Heats of combustion, formation, and insomerization of ten C4 hydrocarbons". ''Journal of Research of the National Bureau of Standards''. 46 (2) 106. doi:[https://doi.org/10.6028/jres.046.015 10.6028/jres.046.015].</ref> | ||
1-బ్యూటైన్ దహనం వల్ల [[ప్రోపార్గిల్]] రాడికల్స్ ఉత్పత్తి అవుతాయి | 1-బ్యూటైన్ దహనం వల్ల [[propargyl|ప్రోపార్గిల్]] రాడికల్స్ ఉత్పత్తి అవుతాయి. ఇవి [[soot|మసి]] మరియు [[polycyclic aromatic hydrocarbon|పాలీసైక్లిక్ ఆరోమాటిక్ హైడ్రోకార్బన్లకు]] పూర్వగాములు. ప్రోపార్గిల్ రాడికల్స్ ప్రాథమిక [[aromatic ring|ఆరోమాటిక్ రింగులను]] ఏర్పరచగలవు, దీనివల్ల బ్యూటైన్ ఇంధన వినియోగం ఉద్గారాల పరంగా ఆందోళన కలిగిస్తుంది.<ref>(1 January 2023). [https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S1540748922004357 A wide-range experimental and kinetic modeling study of the pyrolysis and oxidation of 1-butyne]. ''Proceedings of the Combustion Institute''. 39 (1) 355–364. doi:[https://doi.org/10.1016/j.proci.2022.09.044 10.1016/j.proci.2022.09.044].</ref> | ||
1-బ్యూటైన్ అసంతృప్త C<sub>4</sub> పెట్రోలియం | 1-బ్యూటైన్ అసంతృప్త C<sub>4</sub> పెట్రోలియం కట్లలో ఉంటుంది. [[low density polyethylene|తక్కువ సాంద్రత కలిగిన పాలిథిలిన్]] మరియు [[polybutene|పాలిబ్యూటీన్]] తయారీకి ఉపయోగించే [[1-butene|1-బ్యూటీన్]]ను తయారు చేయడానికి పారిశ్రామిక హైడ్రోరిఫైనింగ్లో దీనిని వేరు చేయాల్సి ఉంటుంది. బాష్పీభవన స్థానాలు సమానంగా ఉండటం వల్ల [[Distillation|స్వేదనం]] ఆచరణాత్మకం కాదు, కాబట్టి 1-బ్యూటైన్ను ఉత్ప్రేరక హైడ్రోజనేషన్ ద్వారా తొలగిస్తారు.<ref>(1 August 2019). "Application of a catalytic membrane reactor to the selective hydrogenation of 1-Butyne". ''Chemical Engineering and Processing - Process Intensification''. 142 107518. doi:[https://doi.org/10.1016/j.cep.2019.04.018 10.1016/j.cep.2019.04.018].</ref> సాధారణంగా [[catalyst|ఉత్ప్రేరకం]] [[palladium|పల్లాడియం]] అయి ఉంటుంది, దీనిని ద్రవ హైడ్రోకార్బన్ మరియు [[hydrogen gas|హైడ్రోజన్ వాయువుతో]] 20-60°C వద్ద మరియు 10 బార్ వరకు పీడనం వద్ద నిర్వహిస్తారు.<ref>(15 January 2007). [https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S1385894706003226 Kinetic study of the liquid-phase hydrogenation of 1-butyne over a commercial palladium/alumina catalyst]. ''Chemical Engineering Journal''. 125 (3) 131–138. doi:[https://doi.org/10.1016/j.cej.2006.08.006 10.1016/j.cej.2006.08.006].</ref> | ||
== ఇవి కూడా చూడండి == | == ఇవి కూడా చూడండి == | ||
* [[2-బ్యూటైన్]] | * [[2-Butyne|2-బ్యూటైన్]] | ||
* [[బ్యూటాడైన్]] | * [[Butadiene|బ్యూటాడైన్]] | ||
* [[సైక్లోబ్యూటీన్]] | * [[Cyclobutene|సైక్లోబ్యూటీన్]] | ||
== సూచనలు == | == సూచనలు == | ||
<references /> | <references /> | ||
== | == బాహ్య లింకులు == | ||
* [http://webbook.nist.gov/cgi/cbook.cgi?ID=C107006 1-బ్యూటైన్ కోసం NIST కెమిస్ట్రీ వెబ్బుక్ పేజీ] | * [http://webbook.nist.gov/cgi/cbook.cgi?ID=C107006 1-బ్యూటైన్ కోసం NIST కెమిస్ట్రీ వెబ్బుక్ పేజీ] | ||
{{DEFAULTSORT:Butyne, 1-}} | {{DEFAULTSORT:Butyne, 1-}} | ||
[[Category: | [[Category:Alkynes]] | ||
[[Category: | [[Category:Gases]] | ||
---- | ---- | ||
Latest revision as of 14:01, 5 October 2026
| సరళీకృత అస్థిపంజర ఫార్ములా | |
|---|---|
| పూర్తి ప్రదర్శిత ఫార్ములా | |
| స్పేస్-ఫిల్లింగ్ మోడల్ | |
| పేర్లు | |
| ప్రాధాన్యత కలిగిన IUPAC పేరు బట్-1-యైన్ (But-1-yne) | |
| ఇతర పేర్లు ఇథైల్ ఎసిటిలీన్, ఇథైల్ ఇథైన్, UN 2452 | |
| గుర్తింపు సంఖ్యలు | |
| CAS సంఖ్య | 107-00-6 |
| 3D మోడల్ ( JSmol ) | ఇంటరాక్టివ్ చిత్రం |
| ChEBI | CHEBI:48087 |
| ChemSpider | 7558 |
| ECHA ఇన్ఫోకార్డ్ | 100.003.139 |
| EC సంఖ్య | 203-451-3 |
| PubChem CID | 7846 |
| UNII | A6B47CPN6W |
| UN సంఖ్య | 2452 |
| కాంప్టాక్స్ డాష్బోర్డ్ ( EPA ) | DTXSID4029141 |
| InChI InChI=1S/C4H6/c1-3-4-2/h1H,4H2,2H3 కీ: KDKYADYSIPSCCQ-UHFFFAOYSA-N InChI=1/C4H6/c1-3-4-2/h1H,4H2,2H3 కీ: KDKYADYSIPSCCQ-UHFFFAOYAI | |
| SMILES C#CCC | |
| ధర్మాలు | |
| రసాయన ఫార్ములా | C 4 H 6 |
| మోలార్ ద్రవ్యరాశి | 54.091 g/mol |
| వాసన | ఎసిటిలీనిక్ |
| సాంద్రత | 0.6783 g cm |
| ద్రవీభవన స్థానం | −125.7 °C (−194.3 °F; 147.5 K) |
| బాష్పీభవన స్థానం | 8.08 °C (46.54 °F; 281.23 K) |
| ప్రమాదాలు | |
| GHS లేబులింగ్ : | |
| పిక్టోగ్రామ్లు | ‹ దిగువ ఉన్న టెంప్లేట్ ( GHS ఫ్లేమ్ ) GHS పిక్టోగ్రామ్తో విలీనం చేయడానికి పరిశీలించబడుతోంది. ఏకాభిప్రాయాన్ని చేరుకోవడానికి చర్చల కోసం టెంప్లేట్లను చూడండి. › |
| సిగ్నల్ పదం | ప్రమాదం |
| ప్రమాద సూచికలు | H220 |
| జాగ్రత్త సూచికలు | P210 , P377 , P381 , P403 |
| ఫ్లాష్ పాయింట్ | 7°C (45°F) |
| పేర్కొన్నవి తప్ప, డేటా ప్రామాణిక స్థితిలో (25 °C [77 °F], 100 kPa వద్ద) పదార్థాల కోసం ఇవ్వబడింది. Y సరిచూడండి ( ఇది ఏమిటి ?) ఇన్ఫోబాక్స్ సూచనలు | |
1-బ్యూటైన్ అనేది CH3CH2C\tCH ఫార్ములా కలిగిన ఒక సేంద్రీయ సమ్మేళనం. ఇది ఒక టెర్మినల్ ఆల్కైన్. ఈ సమ్మేళనం ఉత్ప్రేరక అధ్యయనాలలో సాధారణంగా ఉపయోగించే టెర్మినల్ ఆల్కైన్ సబ్స్ట్రేట్. ఇది రంగులేని, మండే స్వభావం కలిగిన వాయువు.[1] 2017లో, USAలో 3.9 e6lbs ఉత్పత్తి చేయబడింది.[2]
1-బ్యూటైన్, ఆల్కైన్ మెటాథెసిస్,[3] హైడ్రోజనేషన్, ఫార్మాల్డిహైడ్తో కండెన్సేషన్ వంటి టెర్మినల్ ఆల్కైన్లకు సాధారణమైన చర్యలలో పాల్గొంటుంది. దాని దహన ఉష్ణాన్ని బట్టి చూస్తే, ఇది దాని ఐసోమర్ అయిన 2-బ్యూటైన్ కంటే కొంచెం స్థిరంగా ఉంటుంది.[4]
1-బ్యూటైన్ దహనం వల్ల ప్రోపార్గిల్ రాడికల్స్ ఉత్పత్తి అవుతాయి. ఇవి మసి మరియు పాలీసైక్లిక్ ఆరోమాటిక్ హైడ్రోకార్బన్లకు పూర్వగాములు. ప్రోపార్గిల్ రాడికల్స్ ప్రాథమిక ఆరోమాటిక్ రింగులను ఏర్పరచగలవు, దీనివల్ల బ్యూటైన్ ఇంధన వినియోగం ఉద్గారాల పరంగా ఆందోళన కలిగిస్తుంది.[5]
1-బ్యూటైన్ అసంతృప్త C4 పెట్రోలియం కట్లలో ఉంటుంది. తక్కువ సాంద్రత కలిగిన పాలిథిలిన్ మరియు పాలిబ్యూటీన్ తయారీకి ఉపయోగించే 1-బ్యూటీన్ను తయారు చేయడానికి పారిశ్రామిక హైడ్రోరిఫైనింగ్లో దీనిని వేరు చేయాల్సి ఉంటుంది. బాష్పీభవన స్థానాలు సమానంగా ఉండటం వల్ల స్వేదనం ఆచరణాత్మకం కాదు, కాబట్టి 1-బ్యూటైన్ను ఉత్ప్రేరక హైడ్రోజనేషన్ ద్వారా తొలగిస్తారు.[6] సాధారణంగా ఉత్ప్రేరకం పల్లాడియం అయి ఉంటుంది, దీనిని ద్రవ హైడ్రోకార్బన్ మరియు హైడ్రోజన్ వాయువుతో 20-60°C వద్ద మరియు 10 బార్ వరకు పీడనం వద్ద నిర్వహిస్తారు.[7]
ఇవి కూడా చూడండి
సూచనలు
- ↑ Lide, David R.. (2008). "CRC Handbook of Chemistry and Physics, 89th Edition". 3–84. CRC Press. ISBN 978-0-8493-0488-0.
- ↑ US EPA: Chemical Data Reporting: 1-Butyne. chemview.epa.gov.
- ↑ (2004). "Highly Active Trialkoxymolybdenum(VI) Alkylidyne Catalysts Synthesized by a Reductive Recycle Strategy". Journal of the American Chemical Society. 126 (1) 329–335. doi:10.1021/ja0379868.
- ↑ (1951). "Heats of combustion, formation, and insomerization of ten C4 hydrocarbons". Journal of Research of the National Bureau of Standards. 46 (2) 106. doi:10.6028/jres.046.015.
- ↑ (1 January 2023). A wide-range experimental and kinetic modeling study of the pyrolysis and oxidation of 1-butyne. Proceedings of the Combustion Institute. 39 (1) 355–364. doi:10.1016/j.proci.2022.09.044.
- ↑ (1 August 2019). "Application of a catalytic membrane reactor to the selective hydrogenation of 1-Butyne". Chemical Engineering and Processing - Process Intensification. 142 107518. doi:10.1016/j.cep.2019.04.018.
- ↑ (15 January 2007). Kinetic study of the liquid-phase hydrogenation of 1-butyne over a commercial palladium/alumina catalyst. Chemical Engineering Journal. 125 (3) 131–138. doi:10.1016/j.cej.2006.08.006.
బాహ్య లింకులు
మూలం: ఇంగ్లీష్ వికీపీడియాలోని “1-Butyne” వ్యాసానికి అనువాదం. మూల వ్యాసం: https://en.wikipedia.org/wiki/1-Butyne ఈ అనువాదం స్వయంచాలకంగా రూపొందించబడింది.
