ఆఫ్రికను డైసీ (Arctotis): Difference between revisions
From LTRC
Created page with "{| class="infobox" style="width: 22em; text-align: left; font-size: 88%; line-height: 1.5em; border: 1px solid #a2a9b1; background-color: #f8f9fa; padding: 5px; border-spacing: 0;" |- ! colspan="2" style="text-align: center; font-size: 125%; font-weight: bold; background-color: #388e3c; color: white; padding: 6px;" | ఆఫ్రికను డైసీ (Arctotis) |- | colspan="2" style="text-align: center; background-color: #e8f5e9; font-weight: bold; padding: 4px;" |..." |
No edit summary Tag: Manual revert |
||
| (3 intermediate revisions by the same user not shown) | |||
| Line 5: | Line 5: | ||
| colspan="2" style="text-align: center; background-color: #e8f5e9; font-weight: bold; padding: 4px;" | వర్గీకరణ | | colspan="2" style="text-align: center; background-color: #e8f5e9; font-weight: bold; padding: 4px;" | వర్గీకరణ | ||
|- | |- | ||
| '''తెలుగు పేరు''' || ఆఫ్రికను డైసీ, ఆర్క్టాటిస్ | | '''తెలుగు పేరు''' || ఆఫ్రికను డైసీ, ఆర్క్టాటిస్ | ||
|- | |- | ||
| '''శాస్త్రీయ నామం''' || ''Arctotis' | | '''శాస్త్రీయ నామం''' || ''Arctotis'' | ||
|- | |- | ||
| '''కుటుంబం''' || Asteraceae (కంపానిడే / కంపోజిటే | | '''కుటుంబం''' || Asteraceae (కంపానిడే / కంపోజిటే) | ||
|- | |- | ||
| '''క్రమం''' || Asterales | | '''క్రమం''' || Asterales | ||
|- | |- | ||
| '''వంశం''' || ''Arctotis' | | '''వంశం''' || ''Arctotis'' | ||
|- | |- | ||
| '''ఇంగ్లీష్ పేరు''' || African Daisy | | '''ఇంగ్లీష్ పేరు''' || African Daisy | ||
|- | |- | ||
| '''స్వస్థలం''' || దక్షిణ ఆఫ్రికా | | '''స్వస్థలం''' || దక్షిణ ఆఫ్రికా | ||
|- | |- | ||
| '''పుష్పించే కాలం''' || ఫిబ్రవరి - మార్చి | | '''పుష్పించే కాలం''' || ఫిబ్రవరి - మార్చి | ||
|} | |} | ||
== పరిచయం == | == పరిచయం == | ||
'''ఆఫ్రికను డైసీ''' (శాస్త్రీయ నామం: ''Arctotis'') అనేది [[ఆస్టరేసీ]] (Asteraceae / కంపానిడే) కుటుంబానికి చెందిన ఒక పుష్పించే మొక్కల వంశం | '''ఆఫ్రికను డైసీ''' (శాస్త్రీయ నామం: ''Arctotis'') అనేది [[ఆస్టరేసీ]] (Asteraceae / కంపానిడే) కుటుంబానికి చెందిన ఒక పుష్పించే మొక్కల వంశం. దీనిని సాధారణంగా 'ఆర్క్టాటిస్' అని కూడా పిలుస్తారు. ఇది స్వతహాగా దక్షిణ ఆఫ్రికా ప్రాంతానికి చెందినది. తోటలలో అందమైన రంగురంగుల పూల కోసం, పూల మడులలో మరియు కుండీలలో దీనిని విరివిగా పెంచుతారు. | ||
== వివిధ భాషల్లో పేర్లు == | == వివిధ భాషల్లో పేర్లు == | ||
| Line 30: | Line 30: | ||
! భాష !! పేరు | ! భాష !! పేరు | ||
|- | |- | ||
| '''తెలుగు''' || ఆఫ్రికను డైసీ, ఆర్క్టాటిస్ | | '''తెలుగు''' || ఆఫ్రికను డైసీ, ఆర్క్టాటిస్ | ||
|- | |- | ||
| '''ఇంగ్లీష్''' || African Daisy | | '''ఇంగ్లీష్''' || African Daisy | ||
|- | |- | ||
| '''శాస్త్రీయ నామం''' || ''Arctotis' | | '''శాస్త్రీయ నామం''' || ''Arctotis'' | ||
|} | |} | ||
| Line 40: | Line 40: | ||
* '''రాజ్యం:''' Plantae (మొక్కలు) | * '''రాజ్యం:''' Plantae (మొక్కలు) | ||
* '''క్రమం:''' Asterales | * '''క్రమం:''' Asterales | ||
* '''కుటుంబం:''' Asteraceae (కంపానిడే | * '''కుటుంబం:''' Asteraceae (కంపానిడే) | ||
* '''వంశం:''' ''Arctotis' | * '''వంశం:''' ''Arctotis'' | ||
== వృక్ష వివరణ == | == వృక్ష వివరణ == | ||
* '''ఎత్తు & రూపు:''' | * '''ఎత్తు & రూపు:''' | ||
** '''ఆర్క్టాటిస్ గ్రాండిస్ (''A. stoechadifolia''):''' పొడవుగా (61–90 cm) ఎదిగే మొక్క | ** '''ఆర్క్టాటిస్ గ్రాండిస్ (''A. stoechadifolia''):''' పొడవుగా (61–90 cm) ఎదిగే మొక్క. లోతుగా చీలిన బూడిద-ఆకుపచ్చని ఆకులు కలిగి ఉంటుంది. | ||
** '''ఆర్క్టాటిస్ ఆకాలిన (''A. acaulis'' / ''A. speciosa''):''' ఇది 30–45 cm పొడవు ఎదిగే జాతి | ** '''ఆర్క్టాటిస్ ఆకాలిన (''A. acaulis'' / ''A. speciosa''):''' ఇది 30–45 cm పొడవు ఎదిగే జాతి. దీని ఆకుల వెనుకవైపు తెల్లని నూగు ఉంటుంది. | ||
== పుష్ప వివరణ == | == పుష్ప వివరణ == | ||
* '''రూపం & పరిమాణం:''' | * '''రూపం & పరిమాణం:''' | ||
** ''A. stoechadifolia'' లో పూలు లేతఊదా కేంద్రము కలిగి, వెనుకవైపు నీలిరంగు, పైవైపు వెండితెలుపు రంగులో ఉంటాయి | ** ''A. stoechadifolia'' లో పూలు లేతఊదా కేంద్రము కలిగి, వెనుకవైపు నీలిరంగు, పైవైపు వెండితెలుపు రంగులో ఉంటాయి. తెలుపు, దంతం, ఇటుక, గులాబి ఛాయల పొడుగుకాడల పూలతో ఏపుగా పెరుగును. | ||
** ''A. acaulis'' లో పూలు మెరిసే నారింజ, పసుపు, ఒత్తు ఎరుపు రంగులలో ఉంటాయి | ** ''A. acaulis'' లో పూలు మెరిసే నారింజ, పసుపు, ఒత్తు ఎరుపు రంగులలో ఉంటాయి. 'హార్లెక్విన్ హైబ్రిడ్'లలో వివిధ రకాల తేటురంగుల మిశ్రమములు ఉంటాయి. | ||
* '''ప్రత్యేక సంకరములు:''' వివిధ జాతుల నడుమ గావించిన సంకరముల వలన పెద్దపూల సంకరములు ఉదయించినవి | * '''ప్రత్యేక సంకరములు:''' వివిధ జాతుల నడుమ గావించిన సంకరముల వలన పెద్దపూల సంకరములు ఉదయించినవి. బూడిదరంగు ఆకులకు చాలా పైగా 8–10 cm వ్యాసముగల నిడుకాడల పెద్ద పువ్వులు ఉండును. పూలు తెలుపు, నారింజ, కెంపు, తోపు, రక్త, మీగడ, పసిమి, ముదురు ఎరుపు మొదలైన అనేక మెరుపు వన్నెలతో ఉండి, రేకల మొదళ్లు కలిగియు పూవుమధ్యను సొగసైన రంగులతో ఉండును. | ||
* '''సుల్తాన్స్ ట్రయంఫ్:''' వెనిడియం, ఆర్క్టాటిసుల సంకరమైన ఈ రకము బహుముఖ్యమైనది | * '''సుల్తాన్స్ ట్రయంఫ్:''' వెనిడియం, ఆర్క్టాటిసుల సంకరమైన ఈ రకము బహుముఖ్యమైనది. గుబురు కట్టుకొని సుదీర్ఘమైన కాడలతో నారింజ, స్వర్ణ, గులాబి, పసుపు, తోపు, ఎరుపు, వైను, తేటఎరుపు రంగులలో మెరుపు వన్నెల పూలతో శోభిల్లును. | ||
* '''ప్రత్యేకత:''' కోసిన పుష్పములు రాత్రి వేళలందు ముడుచుకొనును | * '''ప్రత్యేకత:''' కోసిన పుష్పములు రాత్రి వేళలందు ముడుచుకొనును. | ||
== వ్యాప్తి మరియు నివాసం == | == వ్యాప్తి మరియు నివాసం == | ||
* '''స్వస్థలం:''' దక్షిణ ఆఫ్రికా | * '''స్వస్థలం:''' దక్షిణ ఆఫ్రికా. | ||
== సాగు == | == సాగు == | ||
* '''అనుకూల పరిస్థితులు:''' వీటి పెరగుదలకు ఎండ తగులుచోటు, సారముగల నేల కావలెను | * '''అనుకూల పరిస్థితులు:''' వీటి పెరగుదలకు ఎండ తగులుచోటు, సారముగల నేల కావలెను. | ||
* '''తోట అమరిక:''' ఆర్క్టాటిస్ మడిలో వేయుటకు, గోలేములలో పెంచుటకు తగియున్నది | * '''తోట అమరిక:''' ఆర్క్టాటిస్ మడిలో వేయుటకు, గోలేములలో పెంచుటకు తగియున్నది. | ||
* '''విత్తే కాలం & నాటుట:''' | * '''విత్తే కాలం & నాటుట:''' | ||
** సెప్టెంబరు - అక్టోబరులలో నారు పోయుదురు | ** సెప్టెంబరు - అక్టోబరులలో నారు పోయుదురు. | ||
** కొండలపై మార్చి - ఏప్రిల్లో విత్తవచ్చును | ** కొండలపై మార్చి - ఏప్రిల్లో విత్తవచ్చును. | ||
** విత్తిన $3\frac{1}{2}$ నుండి 4 నెలలకు పూయును | ** విత్తిన $3\frac{1}{2}$ నుండి 4 నెలలకు పూయును. | ||
* '''పుష్పించు కాలం:''' పూవులు ఫిబ్రవరి - మార్చిలో వచ్చును | * '''పుష్పించు కాలం:''' పూవులు ఫిబ్రవరి - మార్చిలో వచ్చును. | ||
== ఉపయోగాలు == | == ఉపయోగాలు == | ||
* '''అలంకరణ:''' తోటల సరిహద్దులలో, పూల మడులలో, గోలెములలో (కుండీలలో) పెంచడానికి అనువైనది | * '''అలంకరణ:''' తోటల సరిహద్దులలో, పూల మడులలో, గోలెములలో (కుండీలలో) పెంచడానికి అనువైనది. కోసిన పూలు రాత్రికి ముడుచుకొనును గనుక పగటి అలంకరణకు మాత్రమే ఉపయోగపడును. | ||
== మూలాలు == | == మూలాలు == | ||
* డాక్టర్ విష్ణు స్వరూప్, "ఏడవ అధ్యాయము – పూవుల వర్ణనము: ఆఫ్రికను డైసీ", ''ఉద్యాన పుష్పములు'', పుటలు 35–36 | * డాక్టర్ విష్ణు స్వరూప్, "ఏడవ అధ్యాయము – పూవుల వర్ణనము: ఆఫ్రికను డైసీ", ''ఉద్యాన పుష్పములు'', పుటలు 35–36. | ||
[[Category:Flowers]] | [[Category:Flowers]] | ||
Latest revision as of 17:27, 22 September 2026
| ఆఫ్రికను డైసీ (Arctotis) | |
|---|---|
| వర్గీకరణ | |
| తెలుగు పేరు | ఆఫ్రికను డైసీ, ఆర్క్టాటిస్ |
| శాస్త్రీయ నామం | Arctotis |
| కుటుంబం | Asteraceae (కంపానిడే / కంపోజిటే) |
| క్రమం | Asterales |
| వంశం | Arctotis |
| ఇంగ్లీష్ పేరు | African Daisy |
| స్వస్థలం | దక్షిణ ఆఫ్రికా |
| పుష్పించే కాలం | ఫిబ్రవరి - మార్చి |
పరిచయం
ఆఫ్రికను డైసీ (శాస్త్రీయ నామం: Arctotis) అనేది ఆస్టరేసీ (Asteraceae / కంపానిడే) కుటుంబానికి చెందిన ఒక పుష్పించే మొక్కల వంశం. దీనిని సాధారణంగా 'ఆర్క్టాటిస్' అని కూడా పిలుస్తారు. ఇది స్వతహాగా దక్షిణ ఆఫ్రికా ప్రాంతానికి చెందినది. తోటలలో అందమైన రంగురంగుల పూల కోసం, పూల మడులలో మరియు కుండీలలో దీనిని విరివిగా పెంచుతారు.
వివిధ భాషల్లో పేర్లు
| భాష | పేరు |
|---|---|
| తెలుగు | ఆఫ్రికను డైసీ, ఆర్క్టాటిస్ |
| ఇంగ్లీష్ | African Daisy |
| శాస్త్రీయ నామం | Arctotis |
వర్గీకరణ
- రాజ్యం: Plantae (మొక్కలు)
- క్రమం: Asterales
- కుటుంబం: Asteraceae (కంపానిడే)
- వంశం: Arctotis
వృక్ష వివరణ
- ఎత్తు & రూపు:
- ఆర్క్టాటిస్ గ్రాండిస్ (A. stoechadifolia): పొడవుగా (61–90 cm) ఎదిగే మొక్క. లోతుగా చీలిన బూడిద-ఆకుపచ్చని ఆకులు కలిగి ఉంటుంది.
- ఆర్క్టాటిస్ ఆకాలిన (A. acaulis / A. speciosa): ఇది 30–45 cm పొడవు ఎదిగే జాతి. దీని ఆకుల వెనుకవైపు తెల్లని నూగు ఉంటుంది.
పుష్ప వివరణ
- రూపం & పరిమాణం:
- A. stoechadifolia లో పూలు లేతఊదా కేంద్రము కలిగి, వెనుకవైపు నీలిరంగు, పైవైపు వెండితెలుపు రంగులో ఉంటాయి. తెలుపు, దంతం, ఇటుక, గులాబి ఛాయల పొడుగుకాడల పూలతో ఏపుగా పెరుగును.
- A. acaulis లో పూలు మెరిసే నారింజ, పసుపు, ఒత్తు ఎరుపు రంగులలో ఉంటాయి. 'హార్లెక్విన్ హైబ్రిడ్'లలో వివిధ రకాల తేటురంగుల మిశ్రమములు ఉంటాయి.
- ప్రత్యేక సంకరములు: వివిధ జాతుల నడుమ గావించిన సంకరముల వలన పెద్దపూల సంకరములు ఉదయించినవి. బూడిదరంగు ఆకులకు చాలా పైగా 8–10 cm వ్యాసముగల నిడుకాడల పెద్ద పువ్వులు ఉండును. పూలు తెలుపు, నారింజ, కెంపు, తోపు, రక్త, మీగడ, పసిమి, ముదురు ఎరుపు మొదలైన అనేక మెరుపు వన్నెలతో ఉండి, రేకల మొదళ్లు కలిగియు పూవుమధ్యను సొగసైన రంగులతో ఉండును.
- సుల్తాన్స్ ట్రయంఫ్: వెనిడియం, ఆర్క్టాటిసుల సంకరమైన ఈ రకము బహుముఖ్యమైనది. గుబురు కట్టుకొని సుదీర్ఘమైన కాడలతో నారింజ, స్వర్ణ, గులాబి, పసుపు, తోపు, ఎరుపు, వైను, తేటఎరుపు రంగులలో మెరుపు వన్నెల పూలతో శోభిల్లును.
- ప్రత్యేకత: కోసిన పుష్పములు రాత్రి వేళలందు ముడుచుకొనును.
వ్యాప్తి మరియు నివాసం
- స్వస్థలం: దక్షిణ ఆఫ్రికా.
సాగు
- అనుకూల పరిస్థితులు: వీటి పెరగుదలకు ఎండ తగులుచోటు, సారముగల నేల కావలెను.
- తోట అమరిక: ఆర్క్టాటిస్ మడిలో వేయుటకు, గోలేములలో పెంచుటకు తగియున్నది.
- విత్తే కాలం & నాటుట:
- సెప్టెంబరు - అక్టోబరులలో నారు పోయుదురు.
- కొండలపై మార్చి - ఏప్రిల్లో విత్తవచ్చును.
- విత్తిన $3\frac{1}{2}$ నుండి 4 నెలలకు పూయును.
- పుష్పించు కాలం: పూవులు ఫిబ్రవరి - మార్చిలో వచ్చును.
ఉపయోగాలు
- అలంకరణ: తోటల సరిహద్దులలో, పూల మడులలో, గోలెములలో (కుండీలలో) పెంచడానికి అనువైనది. కోసిన పూలు రాత్రికి ముడుచుకొనును గనుక పగటి అలంకరణకు మాత్రమే ఉపయోగపడును.
మూలాలు
- డాక్టర్ విష్ణు స్వరూప్, "ఏడవ అధ్యాయము – పూవుల వర్ణనము: ఆఫ్రికను డైసీ", ఉద్యాన పుష్పములు, పుటలు 35–36.
