ఆంచూసా (Anchusa capensis): Difference between revisions
From LTRC
Created page with "{| class="infobox" style="width: 22em; text-align: left; font-size: 88%; line-height: 1.5em; border: 1px solid #a2a9b1; background-color: #f8f9fa; padding: 5px; border-spacing: 0;" |- ! colspan="2" style="text-align: center; font-size: 125%; font-weight: bold; background-color: #388e3c; color: white; padding: 6px;" | ఆంచూసా (Anchusa capensis) |- | colspan="2" style="text-align: center; background-color: #e8f5e9; font-weight: bold; padding: 4px;" | వర్..." |
No edit summary |
||
| Line 25: | Line 25: | ||
== పరిచయం == | == పరిచయం == | ||
'''ఆంచూసా''' (శాస్త్రీయ నామం: ''Anchusa capensis'') అనేది [[బోరాజినేసీ]] (Boraginaceae) కుటుంబానికి చెందిన ఒక పుష్పించే మొక్క | '''ఆంచూసా''' (శాస్త్రీయ నామం: ''Anchusa capensis'') అనేది [[బోరాజినేసీ]] (Boraginaceae) కుటుంబానికి చెందిన ఒక పుష్పించే మొక్క. ఇది స్వతహాగా దక్షిణ ఆఫ్రికా ప్రాంతానికి చెందినది. తన స్వస్థలంలో ఇది ద్వైవార్షిక మొక్క అయినప్పటికీ, తోటలలో ఏక-ఋతు (వార్షిక) మొక్కగా పెంచుతారు. సుదీర్ఘమైన చల్లని శీతాకాలము ఉన్న ప్రాంతాలలో, కొండలపైనే కాక మైదానములలో కూడా ఇది బాగా పెరుగుతుంది. | ||
== | == వివిధ భాషల్లో పేర్లు == | ||
{| class="wikitable" style="width:50%;" | {| class="wikitable" style="width:50%;" | ||
|- style="background-color: #e8f5e9;" | |- style="background-color: #e8f5e9;" | ||
| Line 42: | Line 42: | ||
* '''రాజ్యం:''' Plantae (మొక్కలు) | * '''రాజ్యం:''' Plantae (మొక్కలు) | ||
* '''క్రమం:''' Boraginales | * '''క్రమం:''' Boraginales | ||
* '''కుటుంబం:''' Boraginaceae (బోరాజినేసీ | * '''కుటుంబం:''' Boraginaceae (బోరాజినేసీ) | ||
* '''వంశం:''' ''Anchusa' | * '''వంశం:''' ''Anchusa'' | ||
* '''జాతి:''' ''A. capensis' | * '''జాతి:''' ''A. capensis'' | ||
== వృక్ష వివరణ == | == వృక్ష వివరణ == | ||
* '''ఎత్తు:''' ఇది నడిపొడవు ఉండే మొక్క, సుమారు 37–45 cm ఎత్తు పెరుగుతుంది | * '''ఎత్తు:''' ఇది నడిపొడవు ఉండే మొక్క, సుమారు 37–45 cm ఎత్తు పెరుగుతుంది. | ||
* '''ఆకులు:''' ఆకులు సన్నగా, బల్లెం ఆకృతి కలిగి గరుకుగా ఉంటాయి | * '''ఆకులు:''' ఆకులు సన్నగా, బల్లెం ఆకృతి కలిగి గరుకుగా ఉంటాయి. | ||
* '''ఇతర జాతులు:''' ఈ వంశంలో ''Anchusa italica'' (అకర్షణీయమైన ఎత్తు సుమారు 150 cm కల చిరజీవి జాతి) కూడా ఉన్నది | * '''ఇతర జాతులు:''' ఈ వంశంలో ''Anchusa italica'' (అకర్షణీయమైన ఎత్తు సుమారు 150 cm కల చిరజీవి జాతి) కూడా ఉన్నది. | ||
== పుష్ప వివరణ == | == పుష్ప వివరణ == | ||
* '''రూపం & రంగు:''' తేటైన నీలి రంగు ఉండి, కేంద్రము తెల్లగా ఉన్న పూలు శాఖోపశాఖలుగా గుత్తులుగా విరిసి పూయును | * '''రూపం & రంగు:''' తేటైన నీలి రంగు ఉండి, కేంద్రము తెల్లగా ఉన్న పూలు శాఖోపశాఖలుగా గుత్తులుగా విరిసి పూయును. ఈ పూలు మైయోసోటిస్ (మానసకుసుమం) పూలను పోలి ఉండును కానీ ఒకింత పెద్దవిగా ఉంటాయి. | ||
* '''ముఖ్య రకాలు:''' | * '''ముఖ్య రకాలు:''' | ||
** '''బ్లూ బర్డ్:''' తెల్లని కేంద్రము గల ప్రసిద్ధ నీలి పూల రకము | ** '''బ్లూ బర్డ్:''' తెల్లని కేంద్రము గల ప్రసిద్ధ నీలి పూల రకము. | ||
** '''బెడ్డింగ్ బ్రైట్ బ్లూ:''' ఆకాశరంగు పూల రకము | ** '''బెడ్డింగ్ బ్రైట్ బ్లూ:''' ఆకాశరంగు పూల రకము. | ||
** '''డ్రాఫ్మోర్:''' ప్రసిద్ధ 'జాన్సన్ నీలం' రకము | ** '''డ్రాఫ్మోర్:''' ప్రసిద్ధ 'జాన్సన్ నీలం' రకము. | ||
** '''మార్నింగ్ గ్లోరీ:''' నీలి రంగు పూల రకము | ** '''మార్నింగ్ గ్లోరీ:''' నీలి రంగు పూల రకము. | ||
** '''ప్రైడ్ ఆఫ్ దోవర్:''' ఆకాశవర్ణము గల పూల రకము | ** '''ప్రైడ్ ఆఫ్ దోవర్:''' ఆకాశవర్ణము గల పూల రకము. | ||
** '''రాయల్ బ్లూ:''' ముదురు నీలి వర్ణపు పూలు | ** '''రాయల్ బ్లూ:''' ముదురు నీలి వర్ణపు పూలు. | ||
== వ్యాప్తి మరియు నివాసం == | == వ్యాప్తి మరియు నివాసం == | ||
* '''స్వస్థలం:''' దక్షిణ ఆఫ్రికా | * '''స్వస్థలం:''' దక్షిణ ఆఫ్రికా. | ||
== సాగు == | == సాగు == | ||
* '''అనుకూల ప్రదేశాలు:''' ఎండ తగులు చోట్లను, సారముగల గుల్ల నేలలలోనూ చక్కగా పెరుగును | * '''అనుకూల ప్రదేశాలు:''' ఎండ తగులు చోట్లను, సారముగల గుల్ల నేలలలోనూ చక్కగా పెరుగును. | ||
* '''తోట అమరిక:''' ఇది కురుచపచ్చ, ఫ్రెంచిబంతి, పసుపు శీఖరతిలకముల వంటి పసుపు వన్నె పూల మొక్కలతోను; కెంపు శీఖరతిలకములు, నీలి సాల్వియా, పెటూనియాలతోను అంచులలో కలసి పెంచుటకు ప్రశస్తమైనది | * '''తోట అమరిక:''' ఇది కురుచపచ్చ, ఫ్రెంచిబంతి, పసుపు శీఖరతిలకముల వంటి పసుపు వన్నె పూల మొక్కలతోను; కెంపు శీఖరతిలకములు, నీలి సాల్వియా, పెటూనియాలతోను అంచులలో కలసి పెంచుటకు ప్రశస్తమైనది. పుంజములుగా నాటినపుడు ఇది చాలా ఆకర్షణీయముగా ఉండును. | ||
* '''విత్తే కాలం & నాటుట:''' | * '''విత్తే కాలం & నాటుట:''' | ||
** విత్తనాలను నేరుగా పాయపు చోటులలోగాని, నారుమడిలోగాని పోయవచ్చును | ** విత్తనాలను నేరుగా పాయపు చోటులలోగాని, నారుమడిలోగాని పోయవచ్చును. నారుపోసినచో తరువాత మొలకలను నాటుదురు. | ||
** ఉత్తర మైదానములలో సెప్టెంబరు - అక్టోబరులలోను నాటుదురు | ** ఉత్తర మైదానములలో సెప్టెంబరు - అక్టోబరులలోను నాటుదురు. | ||
** కొండలపై మార్చి - ఏప్రిల్ లేక ఆగస్టు - సెప్టెంబరు నెలలలో నాటవచ్చును | ** కొండలపై మార్చి - ఏప్రిల్ లేక ఆగస్టు - సెప్టెంబరు నెలలలో నాటవచ్చును. | ||
* '''అంతరం & సంరక్షణ:''' మళ్లలో మొక్కల నడుమ 30–45 cm ఎడము ఉంచుదురు | * '''అంతరం & సంరక్షణ:''' మళ్లలో మొక్కల నడుమ 30–45 cm ఎడము ఉంచుదురు. మొక్కలకు ప్రాపు (సపోర్టు) కావలెను. | ||
== ఉపయోగాలు == | == ఉపయోగాలు == | ||
* '''అలంకరణ:''' తోటల సరిహద్దులలో, పూల మడులలో అంచులుగా మరియు గుంపులుగా అలంకారము కొరకు పెంచుతారు | * '''అలంకరణ:''' తోటల సరిహద్దులలో, పూల మడులలో అంచులుగా మరియు గుంపులుగా అలంకారము కొరకు పెంచుతారు. | ||
== మూలాలు == | == మూలాలు == | ||
* డాక్టర్ విష్ణు స్వరూప్, "ఏడవ అధ్యాయము – పూవుల వర్ణనము: ఆంచూసా", ''ఉద్యాన పుష్పములు'', పుటలు 31–32 | * డాక్టర్ విష్ణు స్వరూప్, "ఏడవ అధ్యాయము – పూవుల వర్ణనము: ఆంచూసా", ''ఉద్యాన పుష్పములు'', పుటలు 31–32. | ||
[[Category:Flowers]] | [[Category:Flowers]] | ||
Latest revision as of 15:03, 21 September 2026
| ఆంచూసా (Anchusa capensis) | |
|---|---|
| వర్గీకరణ | |
| తెలుగు పేరు | ఆంచూసా |
| శాస్త్రీయ నామం | Anchusa capensis |
| కుటుంబం | Boraginaceae (బోరాజినేసీ) |
| క్రమం | Boraginales |
| వంశం | Anchusa |
| జాతి | A. capensis |
| ఇంగ్లీష్ పేరు | Cape Forget-Me-Not |
| స్వస్థలం | దక్షిణ ఆఫ్రికా |
| పుష్పించే కాలం | వసంతకాలం, వేసవి |
పరిచయం
ఆంచూసా (శాస్త్రీయ నామం: Anchusa capensis) అనేది బోరాజినేసీ (Boraginaceae) కుటుంబానికి చెందిన ఒక పుష్పించే మొక్క. ఇది స్వతహాగా దక్షిణ ఆఫ్రికా ప్రాంతానికి చెందినది. తన స్వస్థలంలో ఇది ద్వైవార్షిక మొక్క అయినప్పటికీ, తోటలలో ఏక-ఋతు (వార్షిక) మొక్కగా పెంచుతారు. సుదీర్ఘమైన చల్లని శీతాకాలము ఉన్న ప్రాంతాలలో, కొండలపైనే కాక మైదానములలో కూడా ఇది బాగా పెరుగుతుంది.
వివిధ భాషల్లో పేర్లు
| భాష | పేరు |
|---|---|
| తెలుగు | ఆంచూసా |
| ఇంగ్లీష్ | Cape Bugloss, Cape Forget-Me-Not |
| శాస్త్రీయ నామం | Anchusa capensis |
వర్గీకరణ
- రాజ్యం: Plantae (మొక్కలు)
- క్రమం: Boraginales
- కుటుంబం: Boraginaceae (బోరాజినేసీ)
- వంశం: Anchusa
- జాతి: A. capensis
వృక్ష వివరణ
- ఎత్తు: ఇది నడిపొడవు ఉండే మొక్క, సుమారు 37–45 cm ఎత్తు పెరుగుతుంది.
- ఆకులు: ఆకులు సన్నగా, బల్లెం ఆకృతి కలిగి గరుకుగా ఉంటాయి.
- ఇతర జాతులు: ఈ వంశంలో Anchusa italica (అకర్షణీయమైన ఎత్తు సుమారు 150 cm కల చిరజీవి జాతి) కూడా ఉన్నది.
పుష్ప వివరణ
- రూపం & రంగు: తేటైన నీలి రంగు ఉండి, కేంద్రము తెల్లగా ఉన్న పూలు శాఖోపశాఖలుగా గుత్తులుగా విరిసి పూయును. ఈ పూలు మైయోసోటిస్ (మానసకుసుమం) పూలను పోలి ఉండును కానీ ఒకింత పెద్దవిగా ఉంటాయి.
- ముఖ్య రకాలు:
- బ్లూ బర్డ్: తెల్లని కేంద్రము గల ప్రసిద్ధ నీలి పూల రకము.
- బెడ్డింగ్ బ్రైట్ బ్లూ: ఆకాశరంగు పూల రకము.
- డ్రాఫ్మోర్: ప్రసిద్ధ 'జాన్సన్ నీలం' రకము.
- మార్నింగ్ గ్లోరీ: నీలి రంగు పూల రకము.
- ప్రైడ్ ఆఫ్ దోవర్: ఆకాశవర్ణము గల పూల రకము.
- రాయల్ బ్లూ: ముదురు నీలి వర్ణపు పూలు.
వ్యాప్తి మరియు నివాసం
- స్వస్థలం: దక్షిణ ఆఫ్రికా.
సాగు
- అనుకూల ప్రదేశాలు: ఎండ తగులు చోట్లను, సారముగల గుల్ల నేలలలోనూ చక్కగా పెరుగును.
- తోట అమరిక: ఇది కురుచపచ్చ, ఫ్రెంచిబంతి, పసుపు శీఖరతిలకముల వంటి పసుపు వన్నె పూల మొక్కలతోను; కెంపు శీఖరతిలకములు, నీలి సాల్వియా, పెటూనియాలతోను అంచులలో కలసి పెంచుటకు ప్రశస్తమైనది. పుంజములుగా నాటినపుడు ఇది చాలా ఆకర్షణీయముగా ఉండును.
- విత్తే కాలం & నాటుట:
- విత్తనాలను నేరుగా పాయపు చోటులలోగాని, నారుమడిలోగాని పోయవచ్చును. నారుపోసినచో తరువాత మొలకలను నాటుదురు.
- ఉత్తర మైదానములలో సెప్టెంబరు - అక్టోబరులలోను నాటుదురు.
- కొండలపై మార్చి - ఏప్రిల్ లేక ఆగస్టు - సెప్టెంబరు నెలలలో నాటవచ్చును.
- అంతరం & సంరక్షణ: మళ్లలో మొక్కల నడుమ 30–45 cm ఎడము ఉంచుదురు. మొక్కలకు ప్రాపు (సపోర్టు) కావలెను.
ఉపయోగాలు
- అలంకరణ: తోటల సరిహద్దులలో, పూల మడులలో అంచులుగా మరియు గుంపులుగా అలంకారము కొరకు పెంచుతారు.
మూలాలు
- డాక్టర్ విష్ణు స్వరూప్, "ఏడవ అధ్యాయము – పూవుల వర్ణనము: ఆంచూసా", ఉద్యాన పుష్పములు, పుటలు 31–32.
