కాడ్మియం

From LTRC
Revision as of 19:46, 28 September 2026 by Abhinaya (talk | contribs) (ఇంగ్లీష్ వికీపీడియాలోని “Cadmium” వ్యాసానికి తెలుగు అనువాదం)
(diff) ← Older revision | Latest revision (diff) | Newer revision → (diff)

కాడ్మియం (Cadmium) అనేది ఒక రసాయన మూలకం; దీని రసాయన సంకేతం Cd మరియు పరమాణు సంఖ్య 48. ఈ మెత్తని, వెండి-తెలుపు రంగు లోహం రసాయనపరంగా గ్రూపు 12 లోని ఇతర రెండు స్థిరమైన లోహాలైన జింక్ మరియు పాదరసం (Mercury) లను పోలి ఉంటుంది. జింక్ వలె, ఇది దాని చాలా సమ్మేళనాలలో +2 ఆక్సీకరణ స్థితిని ప్రదర్శిస్తుంది, మరియు పాదరసం వలె, ఇది గ్రూపు 3 నుండి గ్రూపు 11 వరకు ఉన్న పరివర్తన లోహాల (transition metals) కంటే తక్కువ ద్రవీభవన స్థానాన్ని కలిగి ఉంటుంది. కాడ్మియం మరియు గ్రూపు 12 లోని దాని సజాతీయ మూలకాలను తరచుగా పరివర్తన లోహాలుగా పరిగణించరు, ఎందుకంటే ఇవి మూలక స్థితిలో లేదా సాధారణ ఆక్సీకరణ స్థితులలో పాక్షికంగా నిండిన d లేదా f ఎలక్ట్రాన్ కర్పరాలను కలిగి ఉండవు. భూమి యొక్క పొరలో కాడ్మియం సగటు గాఢత మిలియన్‌కు 0.1 నుండి 0.5 భాగాల (ppm) మధ్య ఉంటుంది. ఇది 1817లో జర్మనీకి చెందిన స్ట్రోమేయర్ మరియు హెర్మన్ లచే స్వతంత్రంగా, జింక్ కార్బోనేట్ లోని మలినంగా కనుగొనబడింది.

కాడ్మియం చాలా జింక్ ఖనిజాలలో స్వల్ప భాగం వలె లభిస్తుంది మరియు జింక్ ఉత్పత్తిలో ఉప-ఉత్పత్తిగా వస్తుంది. 1900లలో ఇది ఉక్కుపై తుప్పు పట్టకుండా ఉండే పూతగా చాలా కాలం పాటు ఉపయోగించబడింది, మరియు కాడ్మియం సమ్మేళనాలు ఎరుపు, నారింజ మరియు పసుపు వర్ణద్రవ్యాలుగా, గాజు రంగులు వేయడానికి, మరియు ప్లాస్టిక్ స్థిరీకరణకు ఉపయోగించబడతాయి. కాడ్మియం విషపూరితమైనది కావడం వల్ల దీని వినియోగం సాధారణంగా తగ్గుతోంది, మరియు నికెల్-కాడ్మియం బ్యాటరీల స్థానంలో నికెల్-మెటల్ హైడ్రైడ్ బ్యాటరీ మరియు లిథియం-అయాన్ బ్యాటరీలు వచ్చాయి. ఇది ఒక న్యూట్రాన్ పాయిజన్ కావడం వల్ల, అణు విచ్ఛిత్తి రియాక్టర్లలో కంట్రోల్ రాడ్ల భాగంగా కూడా కాడ్మియం ఉపయోగించబడుతుంది. దీని కొన్ని కొత్త ఉపయోగాలలో ఒకటి కాడ్మియం టెల్లూరైడ్ సోలార్ ప్యానెల్స్.

అధిక జీవులలో కాడ్మియంకు ఎటువంటి జీవసంబంధమైన విధి లేనప్పటికీ, సముద్రపు డయాటమ్లలో కాడ్మియంపై ఆధారపడే కార్బోనిక్ అన్హైడ్రేస్ కనుగొనబడింది.

లక్షణాలు

భౌతిక ధర్మాలు

కాడ్మియం ఒక మెత్తని, సాగే గుణం గల (malleable), తన్యత (ductile), వెండి-తెలుపు రంగు ద్విసంయోజక (divalent) లోహం. ఇది అనేక విషయాలలో జింక్‌ను పోలి ఉంటుంది కానీ సంక్లిష్ట (complex) సమ్మేళనాలను ఏర్పరుస్తుంది.[1] ఇతర లోహాల వలె కాకుండా, కాడ్మియం తుప్పును నిరోధిస్తుంది మరియు ఇతర లోహాలపై రక్షిత పూతగా ఉపయోగించబడుతుంది. స్థూల లోహంగా, కాడ్మియం నీటిలో కరగదు[2] మరియు దహనశీలత లేనిది; అయితే, పొడి రూపంలో ఉన్నప్పుడు ఇది మండవచ్చు మరియు విషపూరిత పొగలను విడుదల చేయవచ్చు.[3]

రసాయన ధర్మాలు

Cadmium compounds

కాడ్మియం సాధారణంగా +2 ఆక్సీకరణ స్థితిని కలిగి ఉన్నప్పటికీ, ఇది +1 స్థితిలో కూడా ఉంటుంది. కాడ్మియం మరియు దాని సజాతీయ మూలకాలు (congeners) ఎల్లప్పుడూ పరివర్తన లోహాలుగా పరిగణించబడవు, ఎందుకంటే ఇవి మూలక లేదా సాధారణ ఆక్సీకరణ స్థితులలో పాక్షికంగా నిండిన d లేదా f ఎలక్ట్రాన్ కర్పరాలను కలిగి ఉండవు.[4] కాడ్మియం గాలిలో మండి గోధుమ రంగు అస్ఫటిక కాడ్మియం ఆక్సైడ్ (CdO) ను ఏర్పరుస్తుంది; ఈ సమ్మేళనం యొక్క స్పటిక రూపం ముదురు ఎరుపు రంగులో ఉంటుంది, ఇది వేడి చేసినప్పుడు జింక్ ఆక్సైడ్ వలె రంగు మారుతుంది. హైడ్రోక్లోరిక్ ఆమ్లం, సల్ఫ్యూరిక్ ఆమ్లం, మరియు నైట్రిక్ ఆమ్లం కాడ్మియంను కరిగించి వరుసగా కాడ్మియం క్లోరైడ్ (CdCl2), కాడ్మియం సల్ఫేట్ (CdSO4), మరియు కాడ్మియం నైట్రేట్ (Cd(NO3)2) లను ఏర్పరుస్తాయి. +1 ఆక్సీకరణ స్థితిని కాడ్మియం క్లోరైడ్ మరియు అల్యూమినియం క్లోరైడ్ మిశ్రమంలో కాడ్మియంను కరిగించడం ద్వారా ఉత్పత్తి చేయవచ్చు, ఇది పాదరసం(I) క్లోరైడ్ లోని Hg2(2+) కాటయాన్ వలె Cd2(2+) కాటయాన్‌ను కాడ్మియం(I) టెట్రాక్లోరోఅల్యూమినేట్గా ఏర్పరుస్తుంది.[1]

Cd + CdCl2 + 2 AlCl3 → Cd2(AlCl4)2

న్యూక్లియోబేస్లు, అమినో ఆమ్లాలు, మరియు విటమిన్లతో కూడిన అనేక కాడ్మియం సంక్లిష్టాల నిర్మాణాలు నిర్ణయించబడ్డాయి.[5]

ఐసోటోపులు

ప్రధాన వ్యాసం: Isotopes of cadmium

సహజంగా లభించే కాడ్మియం ఎనిమిది ఐసోటోపులతో కూడి ఉంటుంది. వాటిలో రెండు రేడియోధార్మికత కలిగినవి, మరియు మూడు రేడియోధార్మిక క్షయం చెందుతాయని భావిస్తారు కానీ ప్రయోగశాల పరిస్థితులలో ఇంకా అలా జరగలేదు. రెండు సహజ రేడియోధార్మిక ఐసోటోపులు 113Cd (బీటా క్షయం, అర్ధ-జీవిత కాలం 8.04×10^15 y) మరియు 116Cd (ద్వి బీటా క్షయం, అర్ధ-జీవిత కాలం 2.69×10^19 y). ఇతర మూడు 106Cd, 108Cd (రెండూ ద్వి ఎలక్ట్రాన్ క్యాప్చర్), మరియు 114Cd (ద్వి బీటా క్షయం); వీటి అర్ధ-జీవిత కాలాలపై కేవలం కనిష్ట పరిమితులు మాత్రమే నిర్ణయించబడ్డాయి. కనీసం మూడు ఐసోటోపులు – 110Cd, 111Cd, మరియు 112Cd – స్థిరమైనవి. సహజంగా లభించని ఐసోటోపులలో, అత్యధిక కాలం జీవించేవి 461.3 రోజుల అర్ధ-జీవిత కాలంతో 109Cd, మరియు 53.46 గంటల అర్ధ-జీవిత కాలంతో 115Cd. మిగిలిన అన్ని రేడియోధార్మిక ఐసోటోపులు 7 గంటల కంటే తక్కువ అర్ధ-జీవిత కాలాన్ని కలిగి ఉన్నాయి, మరియు మెజారిటీ 5 నిమిషాల కంటే తక్కువ అర్ధ-జీవిత కాలాన్ని కలిగి ఉన్నాయి. కాడ్మియం 8 తెలిసిన మెటా స్టేట్స్ కలిగి ఉంది, వాటిలో అత్యంత స్థిరమైనవి 113mCd (t1⁄2 = 13.9 సంవత్సరాలు), 115mCd (t1⁄2 = 44.6 రోజులు), మరియు 117mCd (t1⁄2 = 3.44 గంటలు).[6]

తెలిసిన కాడ్మియం ఐసోటోపులు 95Cd నుండి 132Cd వరకు ఉంటాయి. 112Cd కంటే తేలికైన ఐసోటోపుల కోసం, ప్రాథమిక క్షయ విధానం ఎలక్ట్రాన్ క్యాప్చర్ మరియు ప్రధాన క్షయ ఉత్పత్తి మూలకం 47 (వెండి). భారీ ఐసోటోపులు ఎక్కువగా బీటా ఉద్గారం ద్వారా మూలకం 49 (ఇండియం) ను ఉత్పత్తి చేస్తూ క్షీణిస్తాయి.[6] కాడ్మియం యొక్క ఒక ఐసోటోప్, 113Cd, అధిక ఎంపికతో న్యూట్రాన్లను గ్రహిస్తుంది: చాలా ఎక్కువ సంభావ్యతతో, కాడ్మియం కట్-ఆఫ్ కంటే తక్కువ శక్తి ఉన్న న్యూట్రాన్లు గ్రహించబడతాయి; కట్-ఆఫ్ కంటే ఎక్కువ ఉన్నవి ప్రసారం చేయబడతాయి. కాడ్మియం కట్-ఆఫ్ సుమారు 0.5 eV, మరియు ఆ స్థాయి కంటే తక్కువ ఉన్న న్యూట్రాన్లు నెమ్మదిగా కదిలే న్యూట్రాన్లు (slow neutrons) గా పరిగణించబడతాయి, ఇవి మధ్యస్థ మరియు వేగవంతమైన న్యూట్రాన్ల (fast neutrons) నుండి భిన్నమైనవి.[7]

చరిత్ర

కాడ్మియం (లాటిన్ cadmia, గ్రీకు καδμεία అంటే "కలమైన్", ఇది గ్రీకు పౌరాణిక పాత్ర Κάδμος, కాడ్మస్, థీబ్స్ స్థాపకుడి పేరు మీద నామకరణం చేయబడిన కాడ్మియం కలిగిన ఖనిజాల మిశ్రమం) 1817లో ఫ్రెడ్రిక్ స్ట్రోమేయర్ చేత జర్మనీలోని ఫార్మసీలలో విక్రయించబడిన కలుషితమైన జింక్ సమ్మేళనాలలో కనుగొనబడింది.[8][9] కార్ల్ శామ్యూల్ లెబెరెచ్ట్ హెర్మన్ జింక్ ఆక్సైడ్‌లో రంగు మారడాన్ని పరిశోధించి, ఒక మలినాన్ని కనుగొన్నాడు, ఇది హైడ్రోజన్ సల్ఫైడ్తో పసుపు రంగు అవక్షేపాన్ని ఇస్తుంది కాబట్టి మొదట ఆర్సెనిక్ అని అనుమానించబడింది. అదనంగా స్ట్రోమేయర్ ఒక సరఫరాదారు జింక్ ఆక్సైడ్కు బదులుగా జింక్ కార్బోనేట్ను విక్రయించారని కనుగొన్నాడు.[10] స్ట్రోమేయర్ జింక్ కార్బోనేట్ (కలమైన్) లో మలినంగా కొత్త మూలకాన్ని కనుగొన్నాడు, మరియు 100 సంవత్సరాల పాటు, జర్మనీ ఈ లోహానికి ఏకైక ముఖ్యమైన ఉత్పత్తిదారుగా మిగిలిపోయింది. ఈ లోహం ఈ జింక్ ఖనిజంలో కనుగొనబడినందున, కలమైన్ కోసం లాటిన్ పదం నుండి దీనికి పేరు పెట్టారు. కొన్ని అశుద్ధమైన కలమైన్ నమూనాలు వేడి చేసినప్పుడు రంగు మారుతాయని, కానీ స్వచ్ఛమైన కలమైన్ మారదని స్ట్రోమేయర్ గమనించాడు. అతను ఈ ఫలితాలను అధ్యయనం చేయడంలో పట్టుదలతో ఉన్నాడు మరియు చివరికి రోస్టింగ్ మరియు సల్ఫైడ్ను తగ్గించడం ద్వారా కాడ్మియం లోహాన్ని వేరు చేశాడు. 1840లలో వర్ణద్రవ్యంగా కాడ్మియం పసుపు రంగు యొక్క సామర్థ్యం గుర్తించబడింది, కానీ కాడ్మియం యొక్క ప్రారంభ కొరత ఈ అప్లికేషన్‌ను పరిమితం చేసింది.[11][12][13]

కాడ్మియం మరియు దాని సమ్మేళనాలు కొన్ని రూపాలు మరియు గాఢతలలో విషపూరితమైనప్పటికీ, 1907 నాటి బ్రిటిష్ ఫార్మాస్యూటికల్ కోడెక్స్ ప్రకారం కాడ్మియం అయోడైడ్ "వాపు కీళ్ళు, స్క్రోఫులోస్ గ్రంథులు, మరియు చిల్‌బ్లెయిన్స్" చికిత్సకు మందుగా ఉపయోగించబడింది.[14]

1907లో, అంతర్జాతీయ ఖగోళ సమాఖ్య అంతర్జాతీయ ఆంగ్స్ట్రోమ్ను ఎరుపు కాడ్మియం స్పెక్ట్రల్ లైన్ పరంగా నిర్వచించింది (1 తరంగదైర్ఘ్యం = 6438.46963 Å).[15][16] దీనిని 1927లో 7వ బరువులు మరియు కొలతల సాధారణ సమావేశం ఆమోదించింది. 1960లో, మీటర్ మరియు ఆంగ్స్ట్రోమ్ రెండింటి నిర్వచనాలు క్రిప్టాన్ను ఉపయోగించేలా మార్చబడ్డాయి.[17]

1930లు మరియు 1940లలో కాడ్మియం పారిశ్రామిక స్థాయి ఉత్పత్తి ప్రారంభమైన తర్వాత, కాడ్మియం యొక్క ప్రధాన అప్లికేషన్ తుప్పును నిరోధించడానికి ఇనుము మరియు ఉక్కుపై పూత పూయడం; 1944లో, యునైటెడ్ స్టేట్స్‌లో 62% మరియు 1956లో, 59% కాడ్మియం ప్లేటింగ్ కోసం ఉపయోగించబడింది.[10][18] 1956లో, యునైటెడ్ స్టేట్స్‌లో 24% కాడ్మియం కాడ్మియం యొక్క సల్ఫైడ్లు మరియు సెలెనైడ్ల నుండి ఎరుపు, నారింజ మరియు పసుపు వర్ణద్రవ్యాల కోసం రెండవ అప్లికేషన్‌గా ఉపయోగించబడింది.[18]

PVCపై కాడ్మియం లారేట్ మరియు కాడ్మియం స్టియరేట్ వంటి కాడ్మియం రసాయనాల స్థిరీకరణ ప్రభావం 1970లు మరియు 1980లలో ఆ సమ్మేళనాల వినియోగాన్ని పెంచింది. 1980లు మరియు 1990లలో పర్యావరణ మరియు ఆరోగ్య నిబంధనల ఫలితంగా వర్ణద్రవ్యాలు, పూతలు, స్థిరీకరణలు మరియు మిశ్రమ లోహాలలో కాడ్మియం డిమాండ్ తగ్గింది; 2006లో, మొత్తం కాడ్మియం వినియోగంలో కేవలం 7% మాత్రమే ప్లేటింగ్ కోసం మరియు కేవలం 10% మాత్రమే వర్ణద్రవ్యాల కోసం ఉపయోగించబడింది.[10] అదే సమయంలో, ఈ వినియోగ తగ్గింపులు నికెల్-కాడ్మియం బ్యాటరీల కోసం పెరుగుతున్న కాడ్మియం డిమాండ్‌తో భర్తీ చేయబడ్డాయి, ఇది 2006లో యునైటెడ్ స్టేట్స్‌లో కాడ్మియం వినియోగంలో 81% వాటాను కలిగి ఉంది.[19]

లభ్యత

ఇవి కూడా చూడండి: Category:Cadmium minerals కాడ్మియం భూమి యొక్క పొరలో సుమారు 0.1 ppm ఉంటుంది మరియు ఇది 65వ అత్యంత సమృద్ధిగా ఉండే మూలకం.[20] ఇది సుమారు 65 ppm ఉండే జింక్ కంటే చాలా అరుదు.[21] కాడ్మియం కలిగిన ఖనిజాల ముఖ్యమైన నిక్షేపాలు ఏవీ తెలియవు. ఏకైక ముఖ్యమైన కాడ్మియం ఖనిజం, గ్రీనోకైట్ (CdS), దాదాపు ఎల్లప్పుడూ స్ఫాలరైట్ (ZnS) తో సంబంధం కలిగి ఉంటుంది. ఈ సంబంధం జింక్ మరియు కాడ్మియం మధ్య భౌగోళిక రసాయన సారూప్యత వల్ల ఏర్పడుతుంది, వాటిని వేరు చేయడానికి ఎటువంటి భౌగోళిక ప్రక్రియ లేదు. అందువల్ల, కాడ్మియం ప్రధానంగా జింక్ యొక్క సల్ఫైడిక్ ఖనిజాల మైనింగ్, స్మెల్టింగ్ మరియు రిఫైనింగ్ ద్వారా, మరియు తక్కువ స్థాయిలో సీసం మరియు రాగి ద్వారా ఉప-ఉత్పత్తిగా ఉత్పత్తి చేయబడుతుంది. వినియోగంలో సుమారు 10% చిన్న మొత్తంలో కాడ్మియం ద్వితీయ వనరుల నుండి, ప్రధానంగా ఇనుము మరియు ఉక్కు స్క్రాప్‌ను రీసైక్లింగ్ చేయడం ద్వారా ఉత్పత్తి చేయబడుతుంది. యునైటెడ్ స్టేట్స్‌లో ఉత్పత్తి 1907లో ప్రారంభమైంది,[13] కానీ మొదటి ప్రపంచ యుద్ధం తర్వాత విస్తృత వినియోగం ప్రారంభమైంది.[22][23]

లోహ కాడ్మియం సైబీరియాలోని విల్యుయ్ నది బేసిన్‌లో కనుగొనవచ్చు.[24]

ఫాస్ఫేట్ ఎరువుల కోసం తవ్విన రాళ్ళలో వివిధ మొత్తాలలో కాడ్మియం ఉంటుంది, దీని ఫలితంగా ఎరువులలో 300 mg/kg వరకు కాడ్మియం గాఢత మరియు వ్యవసాయ నేలల్లో అధిక కాడ్మియం కంటెంట్ ఉంటుంది.[25][26] బొగ్గులో గణనీయమైన మొత్తంలో కాడ్మియం ఉండవచ్చు, ఇది ఎక్కువగా కోల్ ఫ్లై యాష్లో ముగుస్తుంది.[27]

నేలలోని కాడ్మియం వరి మరియు కోకో వంటి పంటల ద్వారా గ్రహించబడుతుంది. 2002లో, పీపుల్స్ రిపబ్లిక్ ఆఫ్ చైనా వ్యవసాయ మంత్రిత్వ శాఖ తాను నమూనా చేసిన వరిలో 28% సీసం మరియు 10% కాడ్మియం చట్టం ద్వారా నిర్ణయించిన పరిమితుల కంటే ఎక్కువగా ఉన్నాయని కొలిచింది. కన్స్యూమర్ రిపోర్ట్స్ 2022లో యునైటెడ్ స్టేట్స్‌లో విక్రయించబడిన 28 బ్రాండ్ల డార్క్ చాక్లెట్లను పరీక్షించి, అన్నింటిలోనూ కాడ్మియంను కనుగొంది, 13 కాలిఫోర్నియా గరిష్ట అనుమతించదగిన మోతాదు స్థాయిని మించి ఉన్నాయి.[28]

విల్లో మరియు పాపులస్ వంటి కొన్ని మొక్కలు నేల నుండి సీసం మరియు కాడ్మియం రెండింటినీ శుభ్రపరుస్తాయని కనుగొనబడింది.[29]

వాతావరణంలో కాడ్మియం యొక్క సాధారణ నేపథ్య గాఢత 5 ng/m3 మించదు; నేలలో 2 mg/kg; మంచినీటిలో 1 μg/L మరియు సముద్రపు నీటిలో 50 ng/L.[30] 10 μg/L కంటే ఎక్కువ కాడ్మియం గాఢత తక్కువ మొత్తం ద్రావణ గాఢతలు మరియు pH ఉన్న నీటిలో స్థిరంగా ఉండవచ్చు మరియు సాధారణ నీటి శుద్ధి ప్రక్రియల ద్వారా తొలగించడం కష్టం.[31]

ఉత్పత్తి

కాడ్మియం జింక్ ఖనిజాలలో ఒక సాధారణ మలినం, మరియు ఇది తరచుగా జింక్ ఉత్పత్తి సమయంలో వేరు చేయబడుతుంది. కొన్ని జింక్ సల్ఫేట్ ఖనిజాల నుండి జింక్ ఖనిజ గాఢతలలో 1.4% వరకు కాడ్మియం ఉంటుంది.[32] 1970లలో, కాడ్మియం ఉత్పత్తి ఒక టన్ను జింక్‌కు 6.5 lb ఉండేది.[32] జింక్ సల్ఫైడ్ ఖనిజాలు ఆక్సిజన్ సమక్షంలో రోస్ట్ చేయబడతాయి, జింక్ సల్ఫైడ్‌ను ఆక్సైడ్‌గా మారుస్తాయి. జింక్ లోహం ఆక్సైడ్‌ను కార్బన్తో స్మెల్టింగ్ చేయడం ద్వారా లేదా సల్ఫ్యూరిక్ ఆమ్లంలో విద్యుద్విశ్లేషణ ద్వారా ఉత్పత్తి చేయబడుతుంది. జింక్ స్మెల్ట్ చేయబడితే వాక్యూమ్ డిస్టిలేషన్ ద్వారా కాడ్మియం జింక్ లోహం నుండి వేరు చేయబడుతుంది, లేదా విద్యుద్విశ్లేషణ ద్రావణం నుండి కాడ్మియం సల్ఫేట్ అవక్షేపం చేయబడుతుంది.[23][33]

బ్రిటిష్ జియోలాజికల్ సర్వే నివేదిక ప్రకారం 2001లో, చైనా ప్రపంచ ఉత్పత్తిలో దాదాపు ఆరవ వంతుతో అగ్రస్థానంలో ఉంది, ఆ తర్వాత దక్షిణ కొరియా మరియు జపాన్ ఉన్నాయి.[34]

  • ప్రపంచ కాడ్మియం ఉత్పత్తి చరిత్ర
    ప్రపంచ కాడ్మియం ఉత్పత్తి చరిత్ర
  • 2010లో కాడ్మియం ఉత్పత్తి
    2010లో కాడ్మియం ఉత్పత్తి

అప్లికేషన్లు

కాడ్మియం ఎలక్ట్రిక్ బ్యాటరీలు, వర్ణద్రవ్యాలు,[35] పూతలు,[36] మరియు ఎలక్ట్రోప్లేటింగ్[37] లలో ఒక సాధారణ భాగం.

బ్యాటరీలు

2009లో, 86% కాడ్మియం బ్యాటరీలలో ఉపయోగించబడింది, ప్రధానంగా రీఛార్జ్ చేయదగిన నికెల్-కాడ్మియం బ్యాటరీలలో. నికెల్-కాడ్మియం సెల్స్ 1.2 వోల్ట్ నామినల్ సెల్ పొటెన్షియల్‌ను కలిగి ఉంటాయి. సెల్ ఒక పాజిటివ్ నికెల్ హైడ్రాక్సైడ్ ఎలక్ట్రోడ్ మరియు ఆల్కలీన్ ఎలక్ట్రోలైట్ (పొటాషియం హైడ్రాక్సైడ్) ద్వారా వేరు చేయబడిన నెగటివ్ కాడ్మియం ఎలక్ట్రోడ్ ప్లేట్‌ను కలిగి ఉంటుంది.[38] యూరోపియన్ యూనియన్ 2004లో ఎలక్ట్రానిక్స్‌లో కాడ్మియంపై 0.01% పరిమితిని విధించింది,[39] కొన్ని మినహాయింపులతో, మరియు 2006లో కాడ్మియం కంటెంట్‌పై పరిమితిని 0.002%కి తగ్గించింది.[40] కాడ్మియం ఆధారిత మరొక రకమైన బ్యాటరీ సిల్వర్-కాడ్మియం బ్యాటరీ.

ఎలక్ట్రోప్లేటింగ్

ప్రపంచ ఉత్పత్తిలో 6% వినియోగించే కాడ్మియం ఎలక్ట్రోప్లేటింగ్, ఉక్కు భాగాల తుప్పును తగ్గించడానికి విమానయాన పరిశ్రమలో ఉపయోగించబడుతుంది.[37] ఈ పూత క్రోమేట్ లవణాల ద్వారా పాసివేట్ చేయబడుతుంది.[36] కాడ్మియం ప్లేటింగ్ యొక్క పరిమితి ఎలక్ట్రోప్లేటింగ్ ప్రక్రియ నుండి అధిక-బలం గల ఉక్కుల హైడ్రోజన్ ఎంబ్రిటిల్మెంట్. అందువల్ల, 1300 MPa (200 ksi) కంటే ఎక్కువ తన్యత బలానికి వేడి-చికిత్స చేయబడిన ఉక్కు భాగాలను ప్రత్యామ్నాయ పద్ధతి ద్వారా పూయాలి (ప్రత్యేక తక్కువ-ఎంబ్రిటిల్మెంట్ కాడ్మియం ఎలక్ట్రోప్లేటింగ్ ప్రక్రియలు లేదా ఫిజికల్ వేపర్ డిపాజిషన్ వంటివి).

కాడ్మియం-పూతతో కూడిన సాధనాల అవశేషాల నుండి టైటానియం ఎంబ్రిటిల్మెంట్ ఫలితంగా, A-12/SR-71, U-2 మరియు టైటానియం ఉపయోగించే తదుపరి విమాన కార్యక్రమాలలో ఆ సాధనాలను నిషేధించడం జరిగింది.[41]

అణు సాంకేతికత

కాడ్మియం అణు రియాక్టర్ల కంట్రోల్ రాడ్లలో ఉపయోగించబడుతుంది, ఇది అణు విచ్ఛిత్తిలో న్యూట్రాన్ ఫ్లక్స్ను నియంత్రించడానికి చాలా ప్రభావవంతమైన న్యూట్రాన్ పాయిజన్గా పనిచేస్తుంది.[37] కాడ్మియం రాడ్లను అణు రియాక్టర్ కోర్‌లో ఉంచినప్పుడు, కాడ్మియం న్యూట్రాన్లను గ్రహిస్తుంది, అవి అదనపు విచ్ఛిత్తి సంఘటనలను సృష్టించకుండా నిరోధిస్తుంది, తద్వారా రియాక్టివిటీ మొత్తాన్ని నియంత్రిస్తుంది. వెస్టింగ్‌హౌస్ ఎలక్ట్రిక్ కంపెనీ రూపొందించిన ప్రెషరైజ్డ్ వాటర్ రియాక్టర్ 80% వెండి, 15% ఇండియం మరియు 5% కాడ్మియం కలిగిన మిశ్రమ లోహాన్ని ఉపయోగిస్తుంది.[37]

టెలివిజన్లు

QLED టీవీలు నిర్మాణంలో కాడ్మియంను చేర్చడం ప్రారంభించాయి. కొన్ని కంపెనీలు ఉత్పత్తి సమయంలో టెలివిజన్లలో మానవ బహిర్గతం మరియు పదార్థం యొక్క కాలుష్యం యొక్క పర్యావరణ ప్రభావాన్ని తగ్గించడానికి చూస్తున్నాయి.[42]

క్యాన్సర్ నిరోధక మందులు

కాడ్మియం మరియు ఇతర భారీ లోహాల ఆధారిత సంక్లిష్టాలు క్యాన్సర్ చికిత్సకు సామర్థ్యాన్ని కలిగి ఉన్నాయి, కానీ విషపూరిత దుష్ప్రభావాల కారణంగా వాటి ఉపయోగం తరచుగా పరిమితం చేయబడింది.[43]

సమ్మేళనాలు

కాడ్మియం ఆక్సైడ్ను బ్లాక్ అండ్ వైట్ టెలివిజన్ ఫాస్ఫర్‌లలో మరియు కలర్ టెలివిజన్ క్యాథోడ్ రే ట్యూబ్‌ల యొక్క నీలం మరియు ఆకుపచ్చ ఫాస్ఫర్‌లలో ఉపయోగించేవారు.[44] కాడ్మియం సల్ఫైడ్ (CdS)ను ఫోటోకాపియర్ డ్రమ్‌ల కోసం ఫోటోకండక్టివ్ ఉపరితల పూతగా ఉపయోగిస్తారు.[45]

వివిధ కాడ్మియం లవణాలను పెయింట్ పిగ్మెంట్లలో ఉపయోగిస్తారు, ఇందులో CdS ఒక పసుపు రంగు పిగ్మెంట్‌గా అత్యంత సాధారణమైనది. కాడ్మియం సెలెనైడ్ ఒక ఎరుపు రంగు పిగ్మెంట్, దీనిని సాధారణంగా కాడ్మియం రెడ్ అని పిలుస్తారు. ఈ పిగ్మెంట్‌తో పనిచేసే చిత్రకారులకు, కాడ్మియం అత్యంత ప్రకాశవంతమైన మరియు మన్నికైన పసుపు, నారింజ మరియు ఎరుపు రంగులను అందిస్తుంది – ఎంతలా అంటే, ఉత్పత్తి సమయంలో, ఈ రంగులను నూనెలు మరియు బైండర్‌లతో కలిపే ముందు లేదా వాటర్ కలర్లు, గౌచీలు, యాక్రిలిక్‌లు, మరియు ఇతర పెయింట్ మరియు పిగ్మెంట్ ఫార్ములేషన్లలో మిశ్రమం చేసే ముందు గణనీయంగా తగ్గిస్తారు. ఈ పిగ్మెంట్లు విషపూరితమైనవి కావచ్చు కాబట్టి, భద్రత కోసం వినియోగదారులు సాధారణంగా చర్మం ద్వారా శోషణను నిరోధించడానికి చేతులకు బారియర్ క్రీమ్ ఉపయోగిస్తారు,[35] అయినప్పటికీ చర్మం ద్వారా శరీరంలోకి శోషించబడే కాడ్మియం పరిమాణం 1% కంటే తక్కువగా ఉంటుందని నివేదించబడింది.[3]

PVCలో, కాడ్మియంను వేడి, కాంతి మరియు వాతావరణ స్థిరీకరణిగా (stabilizers) ఉపయోగించేవారు.[37][46] ప్రస్తుతం, కాడ్మియం స్టెబిలైజర్లను పూర్తిగా బేరియం-జింక్, కాల్షియం-జింక్ మరియు ఆర్గానో-టిన్ స్టెబిలైజర్లతో భర్తీ చేశారు. కాడ్మియం తక్కువ ఘర్షణ గుణకం (coefficient of friction) మరియు అలసట నిరోధకతను కలిగి ఉన్నందున అనేక రకాల సోల్డర్ మరియు బేరింగ్ మిశ్రమ లోహాలలో (alloys) ఉపయోగించబడుతుంది.[37] ఇది వుడ్స్ మెటల్ వంటి అత్యల్ప ద్రవీభవన స్థానం కలిగిన కొన్ని మిశ్రమ లోహాలలో కూడా కనిపిస్తుంది.[47]

సెమీకండక్టర్లు

కాడ్మియం కొన్ని సెమీకండక్టర్ పదార్థాలలో ఒక మూలకం. కాడ్మియం సల్ఫైడ్, కాడ్మియం సెలెనైడ్ మరియు కాడ్మియం టెల్లూరైడ్లను కొన్ని ఫోటో డిటెక్టర్లు మరియు సోలార్ సెల్లలో ఉపయోగిస్తారు. HgCdTe డిటెక్టర్లు మధ్య-ఇన్‌ఫ్రారెడ్ కాంతికి సున్నితంగా ఉంటాయి[37] మరియు కొన్ని మోషన్ డిటెక్టర్లలో ఉపయోగించబడతాయి.

ప్రయోగశాల ఉపయోగాలు

హీలియం-కాడ్మియం లేజర్లు నీలం లేదా అతినీలలోహిత (ultraviolet) లేజర్ కాంతికి సాధారణ మూలం. 325, 354 మరియు 442 nm తరంగదైర్ఘ్యాల వద్ద లేజర్లు ఈ గెయిన్ మీడియం ఉపయోగించి తయారు చేయబడతాయి; కొన్ని నమూనాలు ఈ తరంగదైర్ఘ్యాల మధ్య మారగలవు. ఇవి ముఖ్యంగా ఫ్లోరోసెన్స్ మైక్రోస్కోపీలో మరియు ఈ తరంగదైర్ఘ్యాల వద్ద లేజర్ కాంతి అవసరమయ్యే వివిధ ప్రయోగశాల ఉపయోగాలలో వాడబడతాయి.[48][49]

కాడ్మియం సెలెనైడ్ క్వాంటం డాట్లు UV ఉత్తేజితం (ఉదాహరణకు, He-Cd లేజర్) కింద ప్రకాశవంతమైన ల్యూమినిసెన్స్ను విడుదల చేస్తాయి. ఈ ల్యూమినిసెన్స్ రంగు కణ పరిమాణాన్ని బట్టి ఆకుపచ్చ, పసుపు లేదా ఎరుపు రంగులో ఉండవచ్చు. ఆ కణాల కొల్లాయిడల్ ద్రావణాలను ఫ్లోరోసెన్స్ మైక్రోస్కోప్తో జీవ కణజాలాలు మరియు ద్రావణాల ఇమేజింగ్ కోసం ఉపయోగిస్తారు.[50]

మాలిక్యులర్ బయాలజీలో, కాడ్మియంను వోల్టేజ్-గేటెడ్ కాల్షియం ఛానల్ల నుండి కాల్షియం అయాన్ల ప్రవాహాన్ని నిరోధించడానికి, అలాగే హైపోక్సియా పరిశోధనలో ప్రోటీసోమ్-ఆధారిత Hif-1α క్షీణతను ప్రేరేపించడానికి ఉపయోగిస్తారు.[51]

కణాలలో కాడ్మియంను ఇమేజింగ్ మరియు సెన్సింగ్ చేయడానికి ఫ్లోరోఫోర్ BODIPY ఆధారిత కాడ్మియం-సెలెక్టివ్ సెన్సార్లు అభివృద్ధి చేయబడ్డాయి.[52] జల వాతావరణంలో కాడ్మియంను పర్యవేక్షించడానికి ఒక శక్తివంతమైన పద్ధతి ఎలక్ట్రోకెమిస్ట్రీ. సెల్ఫ్-అసెంబుల్డ్ మోనోలేయర్ను ఉపయోగించడం ద్వారా, ppt-స్థాయి సున్నితత్వం కలిగిన కాడ్మియం సెలెక్టివ్ ఎలక్ట్రోడ్‌ను పొందవచ్చు.[53]

ఆభరణాలు

ఆగస్టు 2025లో, Temu, AliExpress మరియు Shein వంటి ఆన్‌లైన్ మార్కెట్‌ప్లేస్‌లను పర్యవేక్షించే యూరోపియన్ కమిషన్ యొక్క ఉమ్మడి ప్రాజెక్ట్‌లో భాగంగా, లాట్వియన్ కన్స్యూమర్ రైట్స్ ప్రొటెక్షన్ సెంటర్, అత్యధికంగా అమ్ముడవుతున్న ఆభరణాల వస్తువులను పరీక్షించినప్పుడు, పరీక్షించిన ఉత్పత్తులలో 60% లో విపరీతమైన పరిమాణంలో కాడ్మియం ఉన్నట్లు కనుగొంది.[54] కొన్ని వస్తువులు ఎక్కువగా కాడ్మియం కలిగి ఉన్నట్లు కనుగొనబడ్డాయి, 80% లేదా అంతకంటే ఎక్కువ స్వచ్ఛతతో, ఒక సందర్భంలో — AliExpress నుండి పాము ఆకారంలో ఉన్న ఉంగరం — 92% కాడ్మియం మిశ్రమ లోహంతో ఉంది,[55] ఇది కనీసం ఒక ఆభరణాల తయారీదారు తన ఉత్పత్తుల కోసం ప్రాథమిక పదార్థంగా కాడ్మియంను ఉపయోగించారని మరియు ఇప్పటికీ అలానే చేస్తున్నారని నిరూపిస్తోంది.

జీవసంబంధ పాత్ర

కాడ్మియంకు ఉన్నత జీవులలో ఎటువంటి తెలిసిన విధి లేదు, మరియు ఇది విషపూరితమైనది.[56] కాడ్మియం జీవులకు ప్రమాదకరమైన పర్యావరణ కాలుష్య కారకంగా పరిగణించబడుతుంది.[57] తక్కువ జింక్ సాంద్రతలు ఉన్న వాతావరణంలో నివసించే కొన్ని సముద్ర డయాటమ్లలో కాడ్మియం-ఆధారిత కార్బోనిక్ అన్హైడ్రేస్ కనుగొనబడింది.[58][59]

కాడ్మియం బహిర్గతం రక్త కణాలలో అనేక నెలల పాటు పెరిగిన స్థాయిలకు దారితీస్తుంది. కశేరుకాల్లో కాడ్మియం ప్రధానంగా మూత్రపిండాలలో, కానీ కాలేయం మరియు ఎముకలలో కూడా శోషించబడుతుంది. మానవ బాల్యం మరియు కౌమారదశలో సుమారు 30 mg వరకు కాడ్మియం పీల్చబడుతుంది.[60] కాడ్మియం శరీరంలో నుండి చాలా తక్కువ మొత్తంలో మరియు ప్రధానంగా మూత్రం ద్వారా తొలగించబడుతుంది, దీని ఫలితంగా 20 నుండి 40 సంవత్సరాల జీవసంబంధ హాఫ్-లైఫ్ ఉంటుంది.[61]

కాడ్మియం క్యాన్సర్, గుండె సంబంధిత వ్యాధి, మరియు ఆస్టియోపోరోసిస్ ప్రమాదాన్ని పెంచే దాని సంభావ్య విషపూరితం కోసం పరిశోధనలో ఉంది.[62][63][64][65]

పర్యావరణ ప్రభావం

కాడ్మియం యొక్క బయోజియోకెమిస్ట్రీ మరియు పర్యావరణంలోకి దాని విడుదలపై పరిశోధన జరుగుతోంది.[66][67] అయితే, తిమింగలాల కొవ్వులో కాడ్మియం కనుగొనబడింది, వయస్సుతో పాటు దీని స్థాయిలు పెరుగుతున్నాయి. ఇది తిమింగలం మాంసాన్ని వినియోగించే మరియు దానిపై ఆధారపడే ప్రజలకు సంభావ్య ప్రమాదాన్ని కలిగిస్తుంది.[68]

భద్రత

ప్రధాన వ్యాసం: Cadmium poisoning

వ్యక్తులు మరియు సంస్థలు కాడ్మియం యొక్క విషపూరితం కోసం దాని బయోఇనార్గానిక్ అంశాలను సమీక్షిస్తున్నాయి.[69] కాడ్మియంకు వృత్తిపరమైన బహిర్గతం యొక్క అత్యంత ప్రమాదకరమైన రూపం సన్నని ధూళి మరియు పొగలను పీల్చడం, లేదా అత్యంత కరిగే కాడ్మియం సమ్మేళనాలను తీసుకోవడం.[10] కాడ్మియం పొగలను పీల్చడం వల్ల మొదట మెటల్ ఫ్యూమ్ ఫీవర్ రావచ్చు, కానీ అది రసాయన న్యుమోనిటిస్, పల్మనరీ ఎడెమా, నెక్రోసిస్ మరియు మరణానికి దారితీయవచ్చు.[70]

కాడ్మియం పర్యావరణానికి కూడా ప్రమాదకరం. మానవ బహిర్గతం ప్రధానంగా శిలాజ ఇంధనం దహనం, ఫాస్ఫేట్ ఎరువులు, సహజ వనరులు, ఇనుము మరియు ఉక్కు ఉత్పత్తి, సిమెంట్ ఉత్పత్తి మరియు సంబంధిత కార్యకలాపాలు, ఫెర్రస్ కాని లోహాల ఉత్పత్తి మరియు మునిసిపల్ ఘన వ్యర్థాల దహనం నుండి జరుగుతుంది.[10] కాడ్మియం యొక్క ఇతర వనరులలో రొట్టె, దుంప పంటలు, మరియు కూరగాయలు ఉన్నాయి.[71]

కలుషితమైన ఆహారం మరియు నీటిలో కాడ్మియంకు దీర్ఘకాలిక బహిర్గతం ఫలితంగా సాధారణ జనాభా విషప్రయోగం జరిగిన కొన్ని సందర్భాలు ఉన్నాయి. రొమ్ము క్యాన్సర్‌ను ప్రేరేపించగల ఈస్ట్రోజెన్ మిమిక్రీపై పరిశోధన జరుగుతోంది, 2012.[71] రెండవ ప్రపంచ యుద్ధంకు ముందు దశాబ్దాలలో, మైనింగ్ కార్యకలాపాలు జపాన్‌లోని జింజూ నదిని కాడ్మియం మరియు ఇతర విషపూరిత లోహాల జాడలతో కలుషితం చేశాయి. ఫలితంగా, గనుల దిగువన ఉన్న నది ఒడ్డున వరి పంటలలో కాడ్మియం పేరుకుపోయింది. స్థానిక వ్యవసాయ కమ్యూనిటీలలోని కొంతమంది సభ్యులు కలుషితమైన బియ్యాన్ని తిని ఇతై-ఇతై వ్యాధి మరియు ప్రోటీన్యూరియా మరియు గ్లూకోసూరియాతో సహా మూత్రపిండాల అసాధారణతలను అభివృద్ధి చేశారు.[72] ఈ విషప్రయోగ బాధితులు దాదాపుగా రుతువిరతి తర్వాత ఉన్న మహిళలు, తక్కువ ఇనుము మరియు ఇతర ఖనిజాల నిల్వలు తక్కువగా ఉన్నవారు. ప్రపంచంలోని ఇతర ప్రాంతాలలో ఇలాంటి సాధారణ జనాభా కాడ్మియం బహిర్గతం వల్ల అదే ఆరోగ్య సమస్యలు రాలేదు, ఎందుకంటే ఆ జనాభా తగినంత ఇనుము మరియు ఇతర ఖనిజ స్థాయిలను నిర్వహించింది. అందువల్ల, జపాన్‌లో ఇతై-ఇతై వ్యాధికి కాడ్మియం ఒక ప్రధాన కారకం అయినప్పటికీ, చాలా మంది పరిశోధకులు ఇది అనేక కారకాలలో ఒకటి అని నిర్ధారించారు.[10]

కాడ్మియం యూరోపియన్ యూనియన్ యొక్క Restriction of Hazardous Substances (RoHS) ఆదేశం ద్వారా నిషేధించబడిన పది పదార్థాలలో ఒకటి, ఇది ఎలక్ట్రికల్ మరియు ఎలక్ట్రానిక్ పరికరాలలో ప్రమాదకర పదార్థాలను నియంత్రిస్తుంది, కానీ చట్టం యొక్క పరిధి నుండి కొన్ని మినహాయింపులను అనుమతిస్తుంది.[73]

ఇంటర్నేషనల్ ఏజెన్సీ ఫర్ రీసెర్చ్ ఆన్ క్యాన్సర్ కాడ్మియం మరియు కాడ్మియం సమ్మేళనాలను మానవులకు క్యాన్సర్ కారకాలుగా వర్గీకరించింది.[74] కాడ్మియంకు వృత్తిపరమైన బహిర్గతం ఊపిరితిత్తులు మరియు ప్రోస్టేట్ క్యాన్సర్‌తో ముడిపడి ఉన్నప్పటికీ, తక్కువ పర్యావరణ బహిర్గతంలో కాడ్మియం యొక్క క్యాన్సర్ కారకత గురించి ఇంకా అనిశ్చితి ఉంది. ఎపిడెమియోలాజికల్ అధ్యయనాల నుండి ఇటీవలి డేటా ఆహారం ద్వారా కాడ్మియం తీసుకోవడం ఎండోమెట్రియల్, రొమ్ము మరియు ప్రోస్టేట్ క్యాన్సర్ ప్రమాదంతో పాటు మానవులలో ఆస్టియోపోరోసిస్‌తో సంబంధం కలిగి ఉందని సూచిస్తున్నాయి.[75][76][77][78] ఇటీవలి అధ్యయనం ఎండోమెట్రియల్ కణజాలం ప్రస్తుత మరియు మాజీ ధూమపానం చేసే మహిళల్లో అధిక స్థాయి కాడ్మియం కలిగి ఉంటుందని నిరూపించింది.[79]

కాడ్మియం బహిర్గతం మూత్రపిండాల వ్యాధి,[80] ప్రారంభ అథెరోస్క్లెరోసిస్, రక్తపోటు మరియు గుండె సంబంధిత వ్యాధులతో సహా అనేక అనారోగ్యాలతో సంబంధం కలిగి ఉంది.[81] మానవ జనాభాలో కాడ్మియం బహిర్గతం మరియు వ్యాధి సంభవించే మధ్య గణనీయమైన సంబంధం ఉందని అధ్యయనాలు చూపిస్తున్నప్పటికీ, పరమాణు యంత్రాంగం ఇంకా గుర్తించబడలేదు. ఒక పరికల్పన ప్రకారం కాడ్మియం ఒక ఎండోక్రైన్ డిస్రప్టర్ మరియు కొన్ని ప్రయోగాత్మక అధ్యయనాలు ఇది వివిధ హార్మోన్ సిగ్నలింగ్ మార్గాలతో సంకర్షణ చెందగలదని చూపించాయి. ఉదాహరణకు, కాడ్మియం ఈస్ట్రోజెన్ రిసెప్టర్ ఆల్ఫాకు బంధించగలదు,[82][83] మరియు తక్కువ మోతాదులలో ఈస్ట్రోజెన్ మరియు MAPK సిగ్నలింగ్ మార్గాల వెంట సిగ్నల్ ట్రాన్స్‌డక్షన్‌ను ప్రభావితం చేయగలదు.[84][85][86]

పొగాకు మొక్క పరిసర మట్టి నుండి కాడ్మియం వంటి భారీ లోహాలను పీల్చుకుని తన ఆకులలో నిల్వ చేసుకుంటుంది. పొగాకు పొగను పీల్చినప్పుడు, ఇవి వినియోగదారుల శరీరంలోకి సులభంగా శోషించబడతాయి.[87] సాధారణ ప్రజలలో కాడ్మియం బహిర్గతం కావడానికి పొగాకు ధూమపానం అత్యంత ముఖ్యమైన ఏకైక వనరు. ఒక సిగరెట్‌లోని కాడ్మియం కంటెంట్‌లో సుమారు 10% ధూమపానం ద్వారా పీల్చబడుతుందని అంచనా. జీర్ణకోశం కంటే ఊపిరితిత్తుల ద్వారా కాడ్మియం శోషణ మరింత ప్రభావవంతంగా ఉంటుంది. సిగరెట్ పొగలో పీల్చిన కాడ్మియంలో 50% వరకు శోషించబడవచ్చు.[88] సగటున, ధూమపానం చేసేవారి రక్తంలో కాడ్మియం గాఢత ధూమపానం చేయని వారి కంటే 4 నుండి 5 రెట్లు ఎక్కువగా ఉంటుంది మరియు మూత్రపిండాలలో, ధూమపానం చేయని వారి కంటే 2–3 రెట్లు ఎక్కువగా ఉంటుంది. సిగరెట్ పొగలో అధిక కాడ్మియం కంటెంట్ ఉన్నప్పటికీ, పరోక్ష ధూమపానం (passive smoking) ద్వారా కాడ్మియం బహిర్గతం చాలా తక్కువగా ఉన్నట్లు కనిపిస్తుంది.[89]

ధూమపానం చేయని జనాభాలో, ఆహారం సుమారు 90% కాడ్మియం తీసుకోవడానికి కారణమవుతుంది.[90] క్రస్టేసియన్లు, మొలస్క్‌లు, ఆఫ్ఫల్ (అంతర్భాగాలు), కప్ప కాళ్లు, కోకో పౌడర్, చేదు మరియు సెమీ-బిట్టర్ చాక్లెట్, సముద్రపు పాచి, శిలీంధ్రాలు మరియు ఆల్గే ఉత్పత్తులలో అధిక మొత్తంలో కాడ్మియం కనిపిస్తుంది. అయితే, అమెరికాలో ధాన్యాలు, కూరగాయలు మరియు పిండి పదార్ధాలు కలిగిన వేర్లు మరియు దుంపలు చాలా ఎక్కువ పరిమాణంలో వినియోగించబడతాయి మరియు అక్కడ ఆహారం ద్వారా కాడ్మియం బహిర్గతం కావడానికి అవే ప్రధాన వనరులు.[91]

చాలా మొక్కలు కాడ్మియం వంటి లోహ విషాలను జీవ-సంచితం (bio-accumulate) చేస్తాయి మరియు సేంద్రియ ఎరువులను తయారు చేయడానికి కంపోస్ట్ చేసినప్పుడు, తరచుగా ప్రతి కిలోగ్రాము ఎరువుకు అధిక మొత్తంలో (ఉదాహరణకు, 0.5 mg కంటే ఎక్కువ) లోహ విషాలను కలిగి ఉండే ఉత్పత్తిని ఇస్తాయి. జంతువుల పేడ (ఉదాహరణకు, ఆవు పేడ) లేదా పట్టణ వ్యర్థాల నుండి తయారైన ఎరువులు కూడా ఇదే మొత్తంలో కాడ్మియంను కలిగి ఉండవచ్చు. ఎరువుల (రాక్ ఫాస్ఫేట్లు లేదా సేంద్రియ ఎరువులు) నుండి మట్టికి చేర్చబడిన కాడ్మియం, మట్టి pH తక్కువగా ఉన్నప్పుడు (అంటే, ఆమ్ల మట్టి) మాత్రమే జీవ-అందుబాటులోకి (bio-available) మరియు విషపూరితంగా మారుతుంది. యూరోపియన్ యూనియన్‌లో, LUCAS సర్వేతో దాదాపు 22,000 పైమట్టి (topsoil) నమూనాల విశ్లేషణ, 5.5% నమూనాలు 1 mg kg−1 కంటే ఎక్కువ గాఢతను కలిగి ఉన్నాయని నిర్ధారించింది.[92]

జింక్, రాగి, కాల్షియం మరియు ఇనుము అయాన్లు, మరియు విటమిన్ సి తో కూడిన సెలీనియం కాడ్మియం విషప్రభావాన్ని చికిత్స చేయడానికి ఉపయోగిస్తారు, అయినప్పటికీ దీనిని సులభంగా తిప్పికొట్టడం సాధ్యం కాదు.[80]

నిబంధనలు

పర్యావరణం మరియు మానవ ఆరోగ్యంపై కాడ్మియం యొక్క ప్రతికూల ప్రభావాల కారణంగా, యూరప్‌లో REACH నిబంధన కింద కాడ్మియం సరఫరా మరియు వినియోగం పరిమితం చేయబడింది.

ఆహార గొలుసులోని కలుషితాలపై EFSA ప్యానెల్, మానవులకు 2.5 μg/kg శరీర బరువు వారపు సహనీయ తీసుకోవడం (tolerable weekly intake) అని పేర్కొంది.[91] ఆహార సంకలితాలపై జాయింట్ FAO/WHO నిపుణుల కమిటీ 7 μg/kg శరీర బరువును తాత్కాలిక సహనీయ వారపు తీసుకోవడం స్థాయిగా ప్రకటించింది.[93] కాలిఫోర్నియా రాష్ట్రం, కోకో పౌడర్ వంటి ఉత్పత్తులపై కాడ్మియం బహిర్గతం అయ్యే అవకాశం ఉందని హెచ్చరికను కలిగి ఉండాలని ఆహార లేబుల్‌ను కోరుతుంది.[94] యూరోపియన్ కమిషన్ ఎరువుల ఉత్పత్తులపై EU నిబంధనను (2019/1009) అమలులోకి తెచ్చింది (EU, 2019), ఇది జూన్ 2019లో ఆమోదించబడింది మరియు జూలై 2022 నుండి పూర్తిగా వర్తిస్తుంది. ఇది ఫాస్ఫేట్ ఎరువులలో Cd పరిమితి విలువను 60 mg kg−1 P2O5 గా నిర్ణయించింది.

అమెరికా యొక్క వృత్తిపరమైన భద్రత మరియు ఆరోగ్య పరిపాలన (OSHA) కాడ్మియం కోసం అనుమతించదగిన బహిర్గత పరిమితిని (PEL) 0.005 ppm యొక్క టైమ్-వెయిటెడ్ యావరేజ్ (TWA) వద్ద నిర్ణయించింది. నేషనల్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఫర్ ఆక్యుపేషనల్ సేఫ్టీ అండ్ హెల్త్ (NIOSH) సిఫార్సు చేయబడిన బహిర్గత పరిమితిని (REL) నిర్ణయించలేదు మరియు కాడ్మియంను తెలిసిన మానవ క్యాన్సర్ కారకంగా పేర్కొంది. కాడ్మియం కోసం IDLH (జీవితానికి మరియు ఆరోగ్యానికి తక్షణ ప్రమాదకరమైన) స్థాయి 9 mg/m3.[95]

మరణాంతక మోతాదు[96] జీవి మార్గం సమయం
LD50: 225 mg/kg ఎలుక నోటి ద్వారా n/a
LD50: 890 mg/kg మౌస్ నోటి ద్వారా n/a
LC50: 25 mg/m3 ఎలుక గాలి ద్వారా 30 నిమి

పాదరసంతో పాటు, కొన్ని బ్యాటరీలలో కాడ్మియం ఉండటం వల్ల బ్యాటరీలను సరైన పద్ధతిలో పారవేయడం (లేదా రీసైక్లింగ్ చేయడం) అవసరమైంది.

ఉత్పత్తి రీకాల్‌లు

మే 2006లో, ఇంగ్లాండ్‌లోని లండన్‌లో ఉన్న ఆర్సెనల్ ఎఫ్.సి. పాత స్టేడియం, హైబరీ నుండి సీట్ల విక్రయం, ఆ సీట్లలో కాడ్మియం జాడలు ఉన్నట్లు కనుగొనబడటంతో రద్దు చేయబడింది.[97] 2010లో పిల్లల ఆభరణాలలో కాడ్మియం అధికంగా ఉన్నట్లు వచ్చిన నివేదికలు US కన్స్యూమర్ ప్రొడక్ట్ సేఫ్టీ కమిషన్ విచారణకు దారితీశాయి.[98] U.S. CPSC, క్లెయిర్స్[99] మరియు వాల్-మార్ట్[100] స్టోర్లలో విక్రయించే ఆభరణాలలో కాడ్మియం కంటెంట్ కోసం ప్రత్యేక రీకాల్ నోటీసులను జారీ చేసింది.

జూన్ 2010లో, మెక్‌డొనాల్డ్స్ 12 మిలియన్లకు పైగా ప్రచార ష్రెక్ ఫరెవర్ ఆఫ్టర్ 3D కలెక్టబుల్ డ్రింకింగ్ గ్లాసులను, గ్లాస్‌వేర్‌పై ఉన్న పెయింట్ పిగ్మెంట్లలో కాడ్మియం స్థాయిల కారణంగా స్వచ్ఛందంగా రీకాల్ చేసింది.[101] ఈ గ్లాసులను USAలోని మిల్‌విల్లే, న్యూజెర్సీకి చెందిన ఆర్క్ ఇంటర్నేషనల్ తయారు చేసింది.[102]

ఇవి కూడా చూడండి

గమనికలు


సూచనలు

  1. ↑ 1.0 1.1 (1985). "Lehrbuch der Anorganischen Chemie, 91–100". 1056–1057. Walter de Gruyter. ISBN 978-3-11-007511-3.
  2. ↑ Cadmium 3.2.6 Solubility. PubChem.
  3. ↑ 3.0 3.1 Case Studies in Environmental Medicine (CSEM) Cadmium. Agency for Toxic Substances and Disease Registry.
  4. ↑ Cotton, F. A.. (1999). "Advanced Inorganic Chemistry". 633. John Wiley and Sons. ISBN 978-0-471-19957-1.
  5. ↑ (2013). "Cadmium: From Toxicity to Essentiality". 11 145–189. Springer. ISBN 978-94-007-5178-1. doi:10.1007/978-94-007-5179-8_7.
  6. ↑ 6.0 6.1 Cite error: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named NUBASE
  7. ↑ Knoll, G. F.. (2000). "Radiation Detection and Measurement". 505. Wiley. ISBN 978-0-471-07338-3.
  8. ↑ Rolof. (1795). Wichtige Nachricht für Aerzte und Apoteker – Entdeckung eines Arsenikgehalts in der Zinkblume und des Zinkvitriols in Tartarus vitriolis. Journal des practischen Arzneykunde und Wundarzneykunst (Hufelands Journal). (2 Februar Stück) 110.
  9. ↑ Hermann, C. S.. (1818). Noch ein schreiben über das neue Metall. Annalen der Physik. 59 (5) 113–116. doi:10.1002/andp.18180590511.
  10. ↑ 10.0 10.1 10.2 10.3 10.4 10.5 (2010). "Kirk-Othmer Encyclopedia of Chemical Technology". 1–36. John Wiley & Sons. ISBN 978-0-471-23896-6. doi:10.1002/0471238961.0301041303011818.a01.pub3.
  11. ↑ (1844). Cyclopædia of commerce, mercantile law, finance, commercial geography and navigation. 122. H. G. Bohn.
  12. ↑ (1850). The Art of Landscape Painting in Water Colours. 10. Windsor and Newton.
  13. ↑ 13.0 13.1 (2003). The Life Cycle of Copper, Its Co-Products and Byproducts. 135–141. Springer. ISBN 978-1-4020-1552-6.
  14. ↑ Dunglison, R.. (1866). Medical Lexicon: A Dictionary of Medical Science. 159. Henry C. Lea.
  15. ↑ (2013-09-14). International Angstrom. Science Dictionary.
  16. ↑ (2010-10-28). angstrom or ångström. Sizes.com.
  17. ↑ Burdun, G. D.. (1958). "On the new determination of the meter". Measurement Techniques. 1 (3) 259–264. doi:10.1007/BF00974680.
  18. ↑ 18.0 18.1 Lansche, A. M.. (1956). Minerals Yearbook, Volume I: Metals and Minerals (Except Fuels). United States Geological Survey.
  19. ↑ USGS Mineral Information: Cadmium. United States Geological Survey.
  20. ↑ Emsley, John. (2003). Nature's Building Blocks: An A-Z Guide to the Elements. Oxford University Press. ISBN 978-0-19-850340-8.
  21. ↑ (1995). "The composition of the continental crust". Geochimica et Cosmochimica Acta. 59 (7) 1217–1232. doi:10.1016/0016-7037(95)00038-2.
  22. ↑ Plachy, J.. (1998). Annual Average Cadmium Price. 17–19. U.S. Geological Survey.
  23. ↑ 23.0 23.1 (2004). Life cycle impact analysis of cadmium in CdTe PV production. Renewable and Sustainable Energy Reviews. 8 (4) 303–334. doi:10.1016/j.rser.2003.12.001.
  24. ↑ (1980). New Mineral Names. American Mineralogist. 65 1065–1070.
  25. ↑ (2008). "Fertilizer impacts on cadmium availability in agricultural soils and crops". Human and Ecological Risk Assessment. 14 (2) 210–228. doi:10.1080/10807030801934895.
  26. ↑ (2004). "Effects of phosphorus and zinc fertilizer on cadmium uptake and distribution in flax and durum wheat". Journal of the Science of Food and Agriculture. 84 (8) 777–785. doi:10.1002/jsfa.1648.
  27. ↑ (1988). "Determination of arsenic, cadmium, lead, antimony, selenium and thallium in coal fly ash using the stabilised temperature platform furnace and Zeeman-effect background correction". Journal of Analytical Atomic Spectrometry. 3 (7) 1005–1011. doi:10.1039/JA9880301005.
  28. ↑ Dark chocolate is high in cadmium and lead. How much is safe to eat?
  29. ↑ (2017-06-08). The most neglected threat to public health in China is toxic soil. The Economist.
  30. ↑ (2015). "The Elements of Environmental Pollution". 166. Routledge. ISBN 978-0-415-85920-2.
  31. ↑ Hem, John D.. (1972). "Chemistry and occurrence of cadmium and zinc in surface water and groundwater". Water Resources Research. 8 (3) 661–679. doi:10.1029/WR008i003p00661.
  32. ↑ 32.0 32.1 Golberg, D. C.. (1969). Trends in Usage of Cadmium: Report. 1–3. US NRC/NAS/NAE.
  33. ↑ (2001). Mercury, Cadmium, Lead: Handbook for Sustainable Heavy Metals Policy and Regulation. 104–116. Springer. ISBN 978-1-4020-0224-3.
  34. ↑ (2008). World Mineral Production 2002–06. 15. British Geological Survey.
  35. ↑ 35.0 35.1 (2005). Industrial inorganic pigments. 121–123. Wiley-VCH. ISBN 978-3-527-30363-2.
  36. ↑ 36.0 36.1 (20 April 1999). Advances to Protective Coatings and their Application to Ageing Aircraft. RTO MP-25.
  37. ↑ 37.0 37.1 37.2 37.3 37.4 37.5 37.6 (2001). Mercury, Cadmium, Lead: Handbook for Sustainable Heavy Metals Policy and Regulation. Springer. ISBN 978-1-4020-0224-3.
  38. ↑ Krishnamurthy, N.. (2 July 2013). "Engineering Chemistry, 2nd edition". 82–83. PHI Learning Private Limited. ISBN 978-81-203-3666-7.
  39. ↑ 32011L0065
  40. ↑ 32006L0066
  41. ↑ (1 October 2007). CIA – Breaking Through Technological Barriers – Finding The Right Metal (A-12 program).
  42. ↑ Maynard, Andrew. Are quantum dot TVs – and their toxic ingredients – actually better for the environment?. The Conversation.
  43. ↑ (December 2019). "In vitro nephrotoxicity and anticancer potency of newly synthesized cadmium complexes". Scientific Reports. 9 (1) 14686. doi:10.1038/s41598-019-51109-9.
  44. ↑ (2002). "Recycling of Scrap Cathode Ray Tubes". Environmental Science & Technology. 36 (1) 69–75. doi:10.1021/es010517q.
  45. ↑ (1991). Electronic materials: from silicon to organics. 273. Springer. ISBN 978-0-306-43655-0.
  46. ↑ Jennings, Thomas C.. (2005). PVC handbook. 149. Hanser Verlag. ISBN 978-1-56990-379-7.
  47. ↑ (2002). Materials handbook: an encyclopedia for managers, technical professionals, purchasing and production managers, technicians, and supervisors. 425. McGraw-Hill Professional. ISBN 978-0-07-136076-0.
  48. ↑ Helium–Cadmium Lasers. Olympus.
  49. ↑ (2006). Lasers: Principles, Types and Applications. New Age International. ISBN 978-81-224-1492-9.
  50. ↑ (10 June 2003). Cadmium Selenium Testing for Microbial Contaminants. NASA.
  51. ↑ (2000). "Cadmium blocks hypoxia-inducible factor (HIF)-1-mediated response to hypoxia by stimulating the proteasome-dependent degradation of HIF-1alpha". European Journal of Biochemistry. 267 (13) 4198–4204. doi:10.1046/j.1432-1327.2000.01453.x.
  52. ↑ (2013). "Cadmium: From Toxicity to Essentiality". 11 99–115. Springer. ISBN 978-94-007-5178-1. doi:10.1007/978-94-007-5179-8_5.
  53. ↑ (2011-01-17). "Determination of low levels of cadmium ions by the under potential deposition on a self-assembled monolayer on gold electrode". Analytica Chimica Acta. 684 (1–2) 1–7. doi:10.1016/j.aca.2010.10.021.
  54. ↑ CRPC Identifies Violations on Popular Online Marketplaces. Consumer Rights Protection Centre of Republic of Latvia.
  55. ↑ PTAC konstatē kaitīgu bižutēriju populārajos Ķīnas internetveikalos un brīdina ES valstis. LSM.lv, Latvian Public Service media.
  56. ↑ Hogan, C. Michael (2010). Heavy metal. Encyclopedia of Earth. National Council for Science and the Environment. E. Monosson and C. Cleveland (eds.). Washington DC.
  57. ↑ (August 2020). Melatonin confers cadmium tolerance by modulating critical heavy metal chelators and transporters in radish plants. Journal of Pineal Research. 69 (1). doi:10.1111/jpi.12659.
  58. ↑ (2005). A cadmium enzyme from a marine diatom. Nature. 435 (42) 42. doi:10.1038/435042a.
  59. ↑ (2000). "A biological function for cadmium in marine diatoms". Proc. Natl. Acad. Sci.. 97 (9) 4627–4631. doi:10.1073/pnas.090091397.
  60. ↑ (1976). "The biology of cadmium". The Medical Clinics of North America. 60 (4) 759–69. doi:10.1016/S0025-7125(16)31859-4.
  61. ↑ Esther Christenhuis: Chapter 6.3 - Cadmium (pdf-document), page 4, WHO Regional Office for Europe, Copenhagen, Denmark, 2000
  62. ↑ (2014). "A Review of Molecular Events of Cadmium-Induced Carcinogenesis". Journal of Environmental Pathology, Toxicology and Oncology. 33 (3) 183–194. doi:10.1615/jenvironpatholtoxicoloncol.2014011075.
  63. ↑ (2013). Breast cancer frequency and exposure to cadmium: A meta-analysis and systematic review. Asian Pacific Journal of Cancer Prevention. 14 (7) 4283–7. doi:10.7314/apjcp.2013.14.7.4283.
  64. ↑ (2013). "Cadmium Exposure and Clinical Cardiovascular Disease: A Systematic Review". Current Atherosclerosis Reports. 15 (10) 10.1007/s11883–013–0356–2. doi:10.1007/s11883-013-0356-2.
  65. ↑ (2013). "Environmental cadmium exposure and osteoporosis: A review". International Journal of Public Health. 58 (5) 737–45. doi:10.1007/s00038-013-0488-8.
  66. ↑ (2013). "Cadmium: From Toxicity to Essentiality". 11 31–62. Springer. ISBN 978-94-007-5178-1. doi:10.1007/978-94-007-5179-8_2.
  67. ↑ (2013). "Cadmium: From Toxicity to Essentiality". 11 63–83. Springer. ISBN 978-94-007-5178-1. doi:10.1007/978-94-007-5179-8_3.
  68. ↑ (1983). "Heavy Metals in Tissues and Organs of the Narwhal (Monodon monoceras)". Canadian Journal of Fisheries and Aquatic Sciences. 40 (S2) s206–s214. doi:10.1139/f83-326.
  69. ↑ (2013). "Cadmium: From Toxicity to Essentiality". 11 1–30. Springer. ISBN 978-94-007-5178-1. doi:10.1007/978-94-007-5179-8_1.
  70. ↑ Hayes, Andrew Wallace. (2007). Principles and Methods of Toxicology. 858–861. CRC Press. ISBN 978-0-8493-3778-9.
  71. ↑ 71.0 71.1 Mann, Denise (23 April 2012) Can Heavy Metal in Foods, Cosmetics Spur Breast Cancer Spread? HealthDayBy via Yahoo
  72. ↑ (2004). "Environmental cadmium exposure, adverse effects, and preventative measures in Japan". Biometals. 17 (5) 581–587. doi:10.1023/B:BIOM.0000045742.81440.9c.
  73. ↑ 32006D0690
  74. ↑ IARC Working Group on the Evaluation of Carcinogenic Risks to Humans. (1993). "Beryllium, cadmium, mercury, and exposures in the glass manufacturing industry". International Agency for Research on Cancer, Secretariat of the World Health Organization. ISBN 92-832-1258-4.
  75. ↑ (2012). "Dietary cadmium exposure and prostate cancer incidence: A population-based prospective cohort study". British Journal of Cancer. 107 (5) 895–900. doi:10.1038/bjc.2012.311.
  76. ↑ (2012). "Associations between dietary cadmium exposure and bone mineral density and risk of osteoporosis and fractures among women". Bone. 50 (6) 1372–8. doi:10.1016/j.bone.2012.03.018.
  77. ↑ (2012). "Dietary cadmium exposure and risk of postmenopausal breast cancer: A population-based prospective cohort study". Cancer Research. 72 (6) 1459–66. doi:10.1158/0008-5472.CAN-11-0735.
  78. ↑ (2008). "Long-term dietary cadmium intake and postmenopausal endometrial cancer incidence: A population-based prospective cohort study". Cancer Research. 68 (15) 6435–41. doi:10.1158/0008-5472.CAN-08-0329.
  79. ↑ (2014). "Metal status in human endometrium: Relation to cigarette smoking and histological lesions". Environmental Research. 132 328–33. doi:10.1016/j.envres.2014.04.025.
  80. ↑ 80.0 80.1 ARL: Cadmium Toxicity. www.arltma.com.
  81. ↑ Cadmium Exposure can Induce Early Atherosclerotic Changes ఆర్కైవ్ చేసిన కాపీ, Medinews Direct, 7 September 2009
  82. ↑ (2011). "Biosensors paving the way to understanding the interaction between cadmium and the estrogen receptor alpha". PLOS ONE. 6 (8). doi:10.1371/journal.pone.0023048.
  83. ↑ (2000). "Activation of estrogen receptor-alpha by the heavy metal cadmium". Molecular Endocrinology. 14 (4) 545–53. doi:10.1210/mend.14.4.0441.
  84. ↑ (2010). "Estrogen-like effects of cadmium in vivo do not appear to be mediated via the classical estrogen receptor transcriptional pathway". Environmental Health Perspectives. 118 (10) 1389–94. doi:10.1289/ehp.1001967.
  85. ↑ (2012). "Cadmium-induced effects on cellular signaling pathways in the liver of transgenic estrogen reporter mice". Toxicological Sciences. 127 (1) 66–75. doi:10.1093/toxsci/kfs077.
  86. ↑ (2003). "Cadmium mimics the in vivo effects of estrogen in the uterus and mammary gland". Nature Medicine. 9 (8) 1081–4. doi:10.1038/nm902.
  87. ↑ (2012). "Preconcentration and determination of copper in tobacco leaves samples by using a minicolumn of sisal fiber (Agave sisalana) loaded with Alizarin fluorine blue by FAAS". Talanta. 89 (1) 276–279. doi:10.1016/j.talanta.2011.12.027.
  88. ↑ Friberg, L.. (1983). "Cadmium". Annual Review of Public Health. 4 (1) 367–73. doi:10.1146/annurev.pu.04.050183.002055.
  89. ↑ Jarup, L.. (1998). "Health effects of cadmium exposure – a review of the literature and a risk estimate". Scandinavian Journal of Work, Environment & Health. 24 11–51.
  90. ↑ Final review of scientific information on cadmium (pdf-document), ఐక్యరాజ్యసమితి పర్యావరణ కార్యక్రమం, కెమికల్స్ బ్రాంచ్, DTIE, డిసెంబర్ 2010
  91. ↑ 91.0 91.1 (2012-01-18). Cadmium dietary exposure in the European population – European Food Safety Authority. www.efsa.europa.eu. 10 (1) 2551. doi:10.2903/j.efsa.2012.2551.
  92. ↑ (2024-02-01). "Cadmium in topsoils of the European Union – An analysis based on LUCAS topsoil database". Science of the Total Environment. 912. doi:10.1016/j.scitotenv.2023.168710.
  93. ↑ JECFA Evaluations-CADMIUM-. www.inchem.org.
  94. ↑ (2010-01-13). Cadmium and Cadmium Compounds. Proposition 65 Warnings Website.
  95. ↑ 0087
  96. ↑ Cadmium compounds (as Cd)
  97. ↑ (10 May 2006). Toxic fears hit Highbury auction. BBC Sport.
  98. ↑ (12 January 2010). U.S. to Develop Safety Standards for Toxic Metals. Business Week.
  99. ↑ (10 May 2010). Claire's Recalls Children's Metal Charm Bracelets Due to High Levels of Cadmium. U.S. Consumer Product Safety Commission.
  100. ↑ (29 January 2010). FAF Inc. Recalls Children's Necklaces Sold Exclusively at Walmart Stores Due to High Levels of Cadmium. U.S. Consumer Product Safety Commission.
  101. ↑ Neuman, William. (4 June 2010). McDonald's Recalls 12 Million 'Shrek' Glasses. The New York Times.
  102. ↑ (4 June 2010). McDonald's Recalls Movie Themed Drinking Glasses Due to Potential Cadmium Risk. U.S. Consumer Product Safety Commission.

మరింత పఠనం

  • C. సిఫ్రిడ్ట్, Cadmium contamination in the EU : A growing challenge, యూరోపియన్ పార్లమెంట్ రీసెర్చ్ సర్వీస్, 2026.
  • (2013). "Cadmium: From Toxicity to Essentiality". 11 491–507. స్ప్రింగర్. ISBN 978-94-007-5178-1. doi:10.1007/978-94-007-5179-8_15.
  • ఏజెన్సీ ఫర్ టాక్సిక్ సబ్‌స్టాన్సెస్ అండ్ డిసీజ్ రిజిస్ట్రీ (ATSDR) (2012). Toxicological Profile for Cadmium. U.S. డిపార్ట్‌మెంట్ ఆఫ్ హెల్త్ అండ్ హ్యూమన్ సర్వీసెస్, పబ్లిక్ హెల్త్ సర్వీస్. https://www.atsdr.cdc.gov/toxprofiles/tp5.pdf
  • నార్డ్‌బర్గ్, గున్నార్ ఎఫ్.. (2007). "Handbook on the toxicology of metals". 445–486. అకాడమిక్ ప్రెస్. ISBN 978-0-12-369413-3.

బాహ్య లింకులు

కాడ్మియం

Cadmium

మూలం: ఇంగ్లీష్ వికీపీడియాలోని “Cadmium” వ్యాసానికి అనువాదం. మూల వ్యాసం: https://en.wikipedia.org/wiki/Cadmium ఈ అనువాదం స్వయంచాలకంగా రూపొందించబడింది.

Retrieved from "https://ltrc.sciwiki.in/index.php?title=కాడ్మియం&oldid=862"