https://ltrc.sciwiki.in/index.php?action=history&feed=atom&title=%E0%B0%B8%E0%B0%AF%E0%B0%A8%E0%B1%8B%E0%B0%9C%E0%B1%86%E0%B0%A8%E0%B1%8D_%E0%B0%95%E0%B1%8D%E0%B0%B2%E0%B1%8B%E0%B0%B0%E0%B1%88%E0%B0%A1%E0%B1%8Dసయనోజెన్ క్లోరైడ్ - Revision history2026-10-06T10:42:31ZRevision history for this page on the wikiMediaWiki 1.43.9https://ltrc.sciwiki.in/index.php?title=%E0%B0%B8%E0%B0%AF%E0%B0%A8%E0%B1%8B%E0%B0%9C%E0%B1%86%E0%B0%A8%E0%B1%8D_%E0%B0%95%E0%B1%8D%E0%B0%B2%E0%B1%8B%E0%B0%B0%E0%B1%88%E0%B0%A1%E0%B1%8D&diff=1459&oldid=prevAbhinaya: ఇంగ్లీష్ వికీపీడియాలోని “Cyanogen chloride” వ్యాసానికి తెలుగు అనువాదం2026-10-04T18:15:41Z<p>ఇంగ్లీష్ వికీపీడియాలోని “Cyanogen chloride” వ్యాసానికి తెలుగు అనువాదం</p>
<p><b>New page</b></p><div>అత్యంత విషపూరితం;<ref name=niosh>(9 July 2021). [https://www.cdc.gov/niosh/ershdb/EmergencyResponseCard_29750039.html CYANOGEN CHLORIDE (CK)]. ''The Emergency Response Safety and Health Database''.</ref> శరీరంలో [[సయనైడ్]]ను ఏర్పరుస్తుంది<ref name=PGCH/><br />
ఏదీ లేదు<ref name=PGCH>0162</ref><br />
N.D.<ref name=PGCH/><br />
C 0.3 ppm (0.6 mg/m<sup>3</sup>)<ref name=PGCH/><br />
<ref name=PGCH/><br />
'''సయనోజెన్ క్లోరైడ్''' అనేది ClCN [[రసాయన ఫార్ములా]] కలిగిన ఒక [[అకర్బన సమ్మేళనం]]. ఈ త్రిపరమాణు [[సూడోహాలోజెన్]] సులభంగా ద్రవీభవించే రంగులేని వాయువు. ప్రయోగశాలల్లో దీనికి సంబంధించిన [[సయనోజెన్ బ్రోమైడ్]] అనే సమ్మేళనం ఎక్కువగా కనిపిస్తుంది, ఇది గది ఉష్ణోగ్రత వద్ద ఘనపదార్థంగా ఉండి, జీవరసాయన విశ్లేషణ మరియు తయారీలో ఉపయోగించబడుతుంది. సయనోజెన్ సమ్మేళనాలు అత్యంత [[విషపూరితం|విషపూరితమైనవి]].<br />
<br />
== సంశ్లేషణ, ప్రాథమిక ధర్మాలు, నిర్మాణం ==<br />
సయనోజెన్ క్లోరైడ్ అనేది [[హైడ్రోజన్ సయనైడ్|HCN]] మరియు సంబంధిత సయనోజెన్ హాలైడ్ల ([[సయనోజెన్ ఫ్లోరైడ్|FCN]], [[సయనోజెన్ బ్రోమైడ్|BrCN]], [[సయనోజెన్ అయోడైడ్|ICN]]) వలె Cl\sC\tN అనుసంధానంతో కూడిన [[సరళ అణు జ్యామితి|సరళ]] అణువు. కార్బన్ మరియు క్లోరిన్ పరమాణువులు [[ఏక బంధం]] ద్వారా, మరియు కార్బన్ మరియు నైట్రోజన్ [[త్రిబంధం]] ద్వారా అనుసంధానించబడి ఉంటాయి. ఇది ఒక సరళ అణువు. సయనోజెన్ క్లోరైడ్ [[సోడియం సయనైడ్]]ను [[క్లోరిన్]]తో ఆక్సీకరణం చేయడం ద్వారా ఉత్పత్తి చేయబడుతుంది. ఈ చర్య [[సయనోజెన్]] ((CN)2) అనే మధ్యంతర పదార్థం ద్వారా జరుగుతుంది.<ref>(1946). "Inorganic Syntheses". 2 90–94. ISBN 9780470132333. doi:[https://doi.org/10.1002/9780470132333.ch25 10.1002/9780470132333.ch25].</ref><br />
:NaCN + Cl2 → ClCN + [[సోడియం క్లోరైడ్|NaCl]]<br />
ఈ సమ్మేళనం ఆమ్లం సమక్షంలో [[ట్రైమర్ (రసాయన శాస్త్రం)|ట్రైమరైజ్]] చెంది [[సయనూరిక్ క్లోరైడ్]] అనే హెటెరోసైకిల్‌గా మారుతుంది.<br />
<br />
సయనోజెన్ క్లోరైడ్ తటస్థ [[pH]] వద్ద నీటి ద్వారా నెమ్మదిగా [[జలవిశ్లేషణ]] చెంది సయనేట్ మరియు క్లోరైడ్ అయాన్లను విడుదల చేస్తుంది:<br />
:ClCN + H2O → [[సయనేట్|[OCN]-]] + [[క్లోరైడ్|Cl-]] + 2 H+<br />
<br />
== సంశ్లేషణలో అనువర్తనాలు ==<br />
సయనోజెన్ క్లోరైడ్ అనేది సల్ఫోనైల్ సయనైడ్లు మరియు [[ఆర్గానిక్ సింథసిస్|సేంద్రీయ సంశ్లేషణలో]] ఉపయోగకరమైన కారకమైన [[క్లోరోసల్ఫోనైల్ ఐసోసయనేట్]]లకు పూర్వగామి.<br />
<br />
మరింత క్లోరినేషన్ చేయడం ద్వారా [[ఐసోసయనైడ్ డైక్లోరైడ్]] లభిస్తుంది.<br />
<br />
== భద్రత ==<br />
'''CK''' అని కూడా పిలువబడే సయనోజెన్ క్లోరైడ్ ఒక అత్యంత విషపూరితమైన [[రక్త కారకం]], మరియు ఒకప్పుడు [[రసాయన యుద్ధం]]లో ఉపయోగించడానికి ప్రతిపాదించబడింది. ఇది కళ్ళు లేదా శ్వాసకోశ అవయవాలతో తాకినప్పుడు తక్షణ గాయాన్ని కలిగిస్తుంది. బహిర్గతం కావడంలోని లక్షణాలలో [[మగత]], [[రైనోరియా]] (ముక్కు కారడం), [[గొంతు నొప్పి]], [[దగ్గు]], [[గందరగోళం]], [[వికారం]], [[వాంతులు]], [[ఎడెమా]], [[మూర్ఛ|స్పృహ కోల్పోవడం]], [[మూర్ఛలు]], [[పక్షవాతం]], మరియు మరణం ఉండవచ్చు.<ref name=niosh/> ఇది [[గ్యాస్ మాస్క్]]లలోని ఫిల్టర్లను చొచ్చుకుపోయే సామర్థ్యాన్ని కలిగి ఉండటం వల్ల అమెరికన్ విశ్లేషకుల ప్రకారం ఇది చాలా ప్రమాదకరమైనది. CK [[పాలిమరైజేషన్]] కారణంగా అస్థిరంగా ఉంటుంది, కొన్నిసార్లు పేలుడు స్వభావంతో ఉంటుంది.<ref name="FM 3-8">(1967). "FM 3-8 Chemical Reference Handbook". US Army.</ref><br />
<br />
== రసాయన ఆయుధం ==<br />
సయనోజెన్ క్లోరైడ్ [[రసాయన ఆయుధాల కన్వెన్షన్]] యొక్క [[రసాయన ఆయుధాల కన్వెన్షన్ షెడ్యూల్ 3 పదార్థాల జాబితా|షెడ్యూల్ 3]]లో జాబితా చేయబడింది: ఉత్పత్తి అంతా [[రసాయన ఆయుధాల నిషేధ సంస్థ|OPCW]]కి నివేదించబడాలి.<ref>[https://www.opcw.org/chemical-weapons-convention/annexes/annex-on-chemicals/schedule-3/ Schedule 3]. www.opcw.org.</ref><br />
<br />
1945 నాటికి, యు.ఎస్. ఆర్మీ యొక్క [[కెమికల్ కార్ప్స్ (యునైటెడ్ స్టేట్స్ ఆర్మీ)|కెమికల్ వార్‌ఫేర్ సర్వీస్]] కొత్త M9 మరియు M9A1 [[బజూకా]]ల కోసం రసాయన యుద్ధ రాకెట్లను అభివృద్ధి చేసింది. ఈ రాకెట్ లాంచర్ల కోసం సయనోజెన్ క్లోరైడ్ నింపిన వార్‌హెడ్‌లను ప్రయోగించడానికి M26 గ్యాస్ రాకెట్‌ను అనుకూలీకరించారు.<ref name="Smart, Jeffrey 1997 p. 32">Smart, Jeffrey. (1997). "History of Chemical and Biological Warfare: An American Perspective". 32. Army Chemical and Biological Defense Command..</ref> ఇది కొన్ని గ్యాస్ మాస్క్‌లలోని రక్షణ ఫిల్టర్ అడ్డంకులను చొచ్చుకుపోయే సామర్థ్యాన్ని కలిగి ఉన్నందున,<ref>(9 July 2021). [https://www.cdc.gov/niosh/ershdb/EmergencyResponseCard_29750039.html Cyanogen chloride (CK): Systemic Agent &#124; NIOSH &#124; CDC].</ref> జపనీస్ దళాలకు (ముఖ్యంగా గుహలు లేదా బంకర్లలో దాక్కున్న వారికి) వ్యతిరేకంగా ఇది సమర్థవంతమైన కారకంగా పరిగణించబడింది, ఎందుకంటే వారి ప్రామాణిక గ్యాస్ మాస్క్‌లలో సయనోజెన్ క్లోరైడ్ నుండి రక్షణ కల్పించే అడ్డంకులు లేవు.<ref name="Smart, Jeffrey 1997 p. 32" /><ref>(1946). "Field Manual 3-5". 108–19. War Department.</ref><ref>Skates, John R. (2000). "The Invasion of Japan: Alternative to the Bomb". 93–96. [[యూనివర్శిటీ ఆఫ్ సౌత్ కరోలినా ప్రెస్]]. ISBN 978-1-57003-354-4.</ref> అమెరికా ఈ ఆయుధాన్ని తన ఆయుధాగారంలో చేర్చుకుంది మరియు జపాన్ పై దండయాత్ర కోసం ప్రణాళిక చేయబడిన [[ఆపరేషన్ డౌన్‌ఫాల్]]లో భాగంగా [[హైడ్రోజన్ సయనైడ్]]తో పాటు దీనిని ఉపయోగించాలని భావించింది, కానీ అధ్యక్షుడు [[హ్యారీ ట్రూమన్]] దీనిని వ్యతిరేకించి, రహస్య [[మాన్‌హట్టన్ ప్రాజెక్ట్]] ద్వారా అభివృద్ధి చేయబడిన అణు బాంబులను ఉపయోగించాలని నిర్ణయించుకున్నారు.<ref>Binkov's Battlegrounds. (April 27, 2022). [https://www.youtube.com/watch?v=8CFPaSH84ZU How would have WW2 gone if the US had not used nuclear bombs on Japan?]. ''YouTube.Com''.</ref> CK రాకెట్ ఎప్పుడూ యుద్ధ రంగంలో మోహరించబడలేదు లేదా సిబ్బందికి జారీ చేయబడలేదు.<ref name="Smart, Jeffrey 1997 p. 32"/><br />
<br />
== సూచనలు ==<br />
<references /><br />
<br />
== బయటి లింకులు ==<br />
* Murphy-Lavoie, H.. (2011). [http://www.emedicine.com/emerg/topic910.htm Cyanogen Chloride Poisoning]. ''EMedicine''.<br />
* [http://www.npi.gov.au/substances/cyanide/index.html National Pollutant Inventory – Cyanide compounds fact sheet]. Australian Government.<br />
* [https://www.cdc.gov/niosh/npg/npgd0162.html NIOSH Pocket Guide to Chemical Hazards]. Centers for Disease Control and Prevention.<br />
<br />
[[Category:క్లోరిన్ సమ్మేళనాలు]]<br />
[[Category:త్రిపరమాణు అణువులు]]<br />
[[Category:సయనో సమ్మేళనాలు]]<br />
[[Category:అలోహ హాలైడ్లు]]<br />
[[Category:రక్త కారకాలు]]<br />
[[Category:సూడోహాలోజెన్లు]]<br />
<br />
----<br />
''మూలం:'' ఇంగ్లీష్ వికీపీడియాలోని “Cyanogen chloride” వ్యాసానికి అనువాదం.<br />
''మూల వ్యాసం:'' https://en.wikipedia.org/wiki/Cyanogen_chloride<br />
''ఈ అనువాదం స్వయంచాలకంగా రూపొందించబడింది.''</div>Abhinaya