Abhinaya: ఇంగ్లీష్ వికీపీడియాలోని “Chlorotrifluorosilane” వ్యాసానికి తెలుగు అనువాదం

2026-10-04T18:15:34Z

ఇంగ్లీష్ వికీపీడియాలోని “Chlorotrifluorosilane” వ్యాసానికి తెలుగు అనువాదం

New page

సిలికాన్ క్లోరోట్రైఫ్లోరైడ్<ref>(2009-09-22). [https://books.google.com/books?id=walWQrTRNK4C&pg=PA266 Inorganic Syntheses]. 266. John Wiley & Sons. ISBN 9780470132654.</ref>

'''క్లోరోట్రైఫ్లోరోసిలేన్''' (Chlorotrifluorosilane) అనేది SiClF3 ఫార్ములా కలిగిన ఒక అకర్బన వాయు సమ్మేళనం. ఇది [[సిలికాన్]], [[ఫ్లోరిన్]] మరియు [[క్లోరిన్]]లతో కూడి ఉంటుంది. ఇది ఒక [[సిలేన్]], ఇందులో [[హైడ్రోజన్]] పరమాణువులకు బదులుగా [[ఫ్లోరిన్]] మరియు [[క్లోరిన్]] పరమాణువులు ఉంటాయి.

== ఉత్పత్తి ==
అన్‌హైడ్రస్ [[అల్యూమినియం క్లోరైడ్]] మరియు [[సోడియం హెక్సాఫ్లోరోసిలికేట్]] మిశ్రమాన్ని 190 నుండి 250 °C మధ్య వేడి చేయడం ద్వారా క్లోరోట్రైఫ్లోరోసిలేన్ కలిగిన వాయువుల మిశ్రమం విడుదలవుతుంది. వీటిని -196 °C వద్ద ద్రవీకరించి, -78 °C వరకు ఉష్ణోగ్రతల వద్ద భిన్న స్వేదనం (fractional distillation) చేస్తారు.<ref name=scmmei52>(1952). [http://zfn.mpdl.mpg.de/data/Reihe_B/7/ZNB-1952-7b-0191_n.pdf Notizen: Zur Kenntnis anorganischer Säurefluoride (I)]. ''Zeitschrift für Naturforschung''. 7 (3) 191–192. doi:[https://doi.org/10.1515/znb-1952-0310 10.1515/znb-1952-0310].</ref>

SiClF3ను [[సిలికాన్ టెట్రాక్లోరైడ్]] మరియు [[సిలికాన్ టెట్రాఫ్లోరైడ్]] వాయువులను 600 °C వద్ద చర్య జరిపించడం ద్వారా తయారు చేయవచ్చు, దీనివల్ల సుమారు నాలుగో వంతు SiClF3 కలిగిన ఫ్లోరోక్లోరోసిలేన్ల మిశ్రమం ఏర్పడుతుంది.

SiClF3ను [[సిలికాన్ టెట్రాక్లోరైడ్]]ను [[యాంటిమోనీ ట్రైఫ్లోరైడ్]]తో చర్య జరిపించడం ద్వారా తయారు చేయవచ్చు. దీనికి [[యాంటిమోనీ పెంటాక్లోరైడ్]] ఉత్ప్రేరకం సహాయపడుతుంది. ఉత్పత్తులను స్వేదనం చేయడం ద్వారా [[టెట్రాఫ్లోరోసిలేన్]] మరియు [[డైక్లోరోడైఫ్లోరోసిలేన్]] నుండి దీనిని వేరు చేస్తారు.<ref name=Cox88/><ref name=booth35>(July 1935). "The Fluorochlorosilanes". ''Journal of the American Chemical Society''. 57 (7) 1333–1337. doi:[https://doi.org/10.1021/ja01310a050 10.1021/ja01310a050].</ref><ref>(1940). [https://books.google.com/books?id=Q_LvAAAAMAAJ Annual Reports on the Progress of Chemistry]. 151.</ref>

500 °C కంటే ఎక్కువ ఉష్ణోగ్రతల వద్ద [[సిలికాన్ టెట్రాఫ్లోరైడ్]], [[ఫాస్పరస్ ట్రైక్లోరైడ్]]తో చర్య జరిపి కొంత SiClF3ను ఇస్తుంది. SiF4 చాలా స్థిరమైనది కాబట్టి ఇది అసాధారణమైనది.<ref>(September 1985). "Halogen exchange reactions of silicon tetrafluoride with phosphorus trichloride and phosphoryl chloride". ''Journal of Fluorine Chemistry''. 29 (4) 463–466. doi:[https://doi.org/10.1016/S0022-1139(00)85111-8 10.1016/S0022-1139(00)85111-8].</ref>

[[సిలికాన్ టెట్రాక్లోరైడ్]], [[ట్రైఫ్లోరో(ట్రైక్లోరోమిథైల్)సిలేన్]]తో చర్య జరిపి SiClF3 మరియు CCl3SiCl3లను ఇస్తుంది.<ref name=weidenbruch77>(April 1977). "Reaktionen von Halogeniden des Siliciums, Germaniums und Zinns mit Diazomethan und Dichlorcarben- Transfer-Agentien". ''Chemische Berichte''. 110 (4) 1545–1554. doi:[https://doi.org/10.1002/cber.19771100437 10.1002/cber.19771100437].</ref>

2-క్లోరోఇథైల్ ట్రైఫ్లోరోసిలేన్ లేదా 1,2-డైక్లోరోఇథైల్ ట్రైఫ్లోరోసిలేన్‌లను ఇన్‌ఫ్రారెడ్ లేజర్ ద్వారా విడగొట్టి SiClF3 మరియు C2H4 ([[ఇథిలీన్]]) లేదా [[వినైల్ క్లోరైడ్]] పొందవచ్చు. లేజర్‌ను సిలికాన్ యొక్క ఒక నిర్దిష్ట ఐసోటోప్ యొక్క కంపన పౌనఃపున్యానికి ట్యూన్ చేయడం ద్వారా, వివిధ [[ఐసోటోపోమర్]]లను ఎంపిక చేసి విడగొట్టవచ్చు, తద్వారా సిలికాన్ యొక్క ఒకే ఐసోటోప్‌ను కేంద్రీకరించే ఉత్పత్తిని పొందవచ్చు. ఉదాహరణకు, [[కార్బన్ డయాక్సైడ్ లేజర్|CO2 లేజర్]]లో 934.5 cm−1 లైన్‌ను ఉపయోగించడం ద్వారా సిలికాన్-30ని 80%కి పెంచవచ్చు.<ref name=Dementyev11>(July 2011). "Infrared photoreaction of 2-chloroethyltrifluorosilane". ''Journal of Photochemistry and Photobiology A: Chemistry''. 222 (1) 77–80. doi:[https://doi.org/10.1016/j.jphotochem.2011.05.004 10.1016/j.jphotochem.2011.05.004].</ref>

స్కమ్బ్ మరియు గాంబుల్ ద్వారా SiClF3 యొక్క మొదటి ప్రచురిత తయారీ హెక్సాఫ్లోరోడైసిలేన్‌ను క్లోరిన్‌లో పేల్చడం ద్వారా జరిగింది: Si2F6 + Cl2 → 2SiClF3. ఈ పేలుడు వల్ల వచ్చే ఇతర ఉత్పత్తులలో అమోర్ఫస్ సిలికాన్, SiCl2F2 మరియు SiF4 ఉండవచ్చు.<ref name=Schumb32>(October 1932). "Fluorochlorides of Silicon". ''Journal of the American Chemical Society''. 54 (10) 3943–3949. doi:[https://doi.org/10.1021/ja01349a018 10.1021/ja01349a018].</ref>

[[క్లోరిన్]], [[సిలికాన్ టెట్రాఫ్లోరైడ్]]తో అల్యూమినియం చిప్స్ సమక్షంలో 500-600 °C వద్ద చర్య జరిపి ప్రధానంగా సిలికాన్ టెట్రాక్లోరైడ్ మరియు కొంత SiClF3ని తయారు చేస్తుంది.<ref>(2009-09-17). [https://books.google.com/books?id=zVIpX7rkk7oC&pg=PA361 Inorganic Reactions and Methods, the Formation of Bonds to Halogens]. 361. John Wiley & Sons. ISBN 9780470145388.</ref>

[[మెర్క్యురిక్ క్లోరైడ్]]ను SiF3Co(CO)4తో వేడి చేసినప్పుడు బంధం విడిపోయి 90% దిగుబడితో SiClF3 ఏర్పడుతుంది.<ref>(2013-09-03). [https://books.google.com/books?id=fEEXBQAAQBAJ&pg=PA443 Organosilicon Chemistry: 2: Plenary Lectures Presented at the Second International Symposium on Organosilicon Chemistry]. 443. Elsevier. ISBN 9781483284828.</ref>

SiF4 మరియు క్లోరోడైమిథైల్ ఫాస్ఫైన్ కలయిక కొంత SiClF3ని ఇస్తుంది.<ref>(1999). [https://books.google.com/books?id=ldfyAAAAMAAJ Journal of the Chinese Chemical Society]. 450. Chinese Chemical Society. ISBN 9780021926541.</ref>

ట్రైఫ్లోరోసిలేన్ SiHF3 వాయు క్లోరిన్‌తో చర్య జరిపి SiClF3 మరియు HClని ఇస్తుంది.<ref>(1996). [https://books.google.com/books?id=-PMuAQAAIAAJ Silicon: Supplement volume]. 103. Springer. ISBN 9783540937289.</ref>

== ధర్మాలు ==
=== అణు పరిమాణం మరియు కోణాలు ===
Si–Cl బంధం పొడవు 1.996 Å మరియు Si–F బంధం పొడవు 1.558 Å. బంధ కోణం ∠FSiCl = 110.2° మరియు ∠FSiF = 108.7°.<ref name=Cox88>(November 1988). "Microwave spectrum, structure, quadrupole coupling constant and dipole moment of chlorotrifluorosilane and iodotrifluorosilane". ''Journal of Molecular Structure''. 190 419–434. doi:[https://doi.org/10.1016/0022-2860(88)80301-6 10.1016/0022-2860(88)80301-6].</ref> సిలికాన్ మరియు క్లోరిన్ మధ్య బంధం పొడవు అసాధారణంగా తక్కువగా ఉంటుంది, ఇది 31% ద్విబంధాన్ని సూచిస్తుంది. దీనిని మరింత అయానిక్ ఫ్లోరైడ్ బంధాలు కొంత చార్జ్‌ను ఉపసంహరించుకోవడం ద్వారా క్లోరిన్‌పై పాక్షిక ధనాత్మక చార్జ్‌ను అనుమతించడం ద్వారా వివరించవచ్చు.<ref>(January 1960). [https://archive.org/details/natureofchemical00paul The Nature of the Chemical Bond and the Structure of Molecules and Crystals: An Introduction to Modern Structural Chemistry]. [https://archive.org/details/natureofchemical00paul/page/312 312]. Cornell University Press. ISBN 0801403332.</ref>

అణు డైపోల్ మూమెంట్ 0.636 [[Debye]].<ref name=Cox88/>

=== స్థూల ధర్మాలు ===
129.18 మరియు 308.83 K మధ్య ఉష్ణోగ్రత T (Kలో) వద్ద బాష్ప పీడనం (mm Hgలో) log10 P = 102.6712 -2541.6/T -43.347 log10 T + 0.071921T -0.000045231 T2 ద్వారా ఇవ్వబడుతుంది.<ref name=yawC>(1995). "Handbook of Vapor Pressure". 4 352–357. ISBN 9780884153948. doi:[https://doi.org/10.1016/S1874-8813(06)80008-9 10.1016/S1874-8813(06)80008-9].</ref>

క్లోరోట్రైఫ్లోరోసిలేన్ యొక్క సంయోగ ఉష్ణం (heat of formation) 298K వద్ద -315.0 kcal/mol.<ref name=gordon93>(1993). [http://chem.wayne.edu/schlegel/Pub_folder/161.pdf THEORETICAL INVESTIGATIONS OF THE THERMOCHEMISTRY AND THERMAL DECOMPOSITION OF SILANES, HALOSILANES, AND ALKYLSILANES]. ''Advances in Silicon Chemistry''. 2 153.</ref>

== చర్యలు ==
క్లోరోట్రైఫ్లోరోసిలేన్ నీటితో జలవిశ్లేషణం (hydrolysis) చెంది సిలికాను ఉత్పత్తి చేస్తుంది.

క్లోరోట్రైఫ్లోరోసిలేన్ గది ఉష్ణోగ్రత వద్ద ట్రైమిథైల్ స్టానేన్ ((CH3)3SnH)తో చర్య జరిపి సుమారు 60 గంటల్లో [[ట్రైఫ్లోరోసిలేన్]]ను తయారు చేస్తుంది.<ref name=si83>(1996). [https://books.google.com/books?id=-PMuAQAAIAAJ Silicon: Supplement volume]. 83. Springer. ISBN 9783540937289.</ref>

== ఉపయోగం ==
ప్రతిపాదిత ఉపయోగాలలో అధిక బ్రేక్‌డౌన్ వోల్టేజ్ మరియు తక్కువ [[గ్లోబల్ వార్మింగ్ పొటెన్షియల్]] కలిగిన డైఎలెక్ట్రిక్ వాయువు, ఫ్లోరినేటెడ్ సిలికా సూట్ తయారీకి పూర్వగామి (precursor), మరియు వేపర్ డిపాజిషన్ వాయువు ఉన్నాయి.

== సంబంధిత పదార్థాలు ==
క్లోరోట్రైఫ్లోరోసిలేన్ [[పిరిడిన్]]తో SiClF3.2py (py=పిరిడిన్) ఫార్ములాతో ఒక సంకలన సమ్మేళనాన్ని (addition compound) ఏర్పరుస్తుంది.<ref name=Hensen76>(February 1976). "Über einige Verbindungen gemischter Siliciumhalogenide mit Pyridin". ''Chemische Berichte''. 109 (2) 411–414. doi:[https://doi.org/10.1002/cber.19761090201 10.1002/cber.19761090201].</ref> [[ట్రైమిథైల్ అమైన్]]తో కూడా ఒక సంకలన సమ్మేళనం ఉంది.<ref>(1965). [https://archive.org/details/stereochemistrym0000somm Stereochemistry, mechanism and silicon: An introduction to the dynamic stereochemistry and reaction mechanisms of silicon centers]. [https://archive.org/details/stereochemistrym0000somm/page/19 19]–20. McGraw-Hill.</ref><ref name=ferg59>(1959). "21. Co-ordination of trimethylamine by halides of silicon, germanium, and tin". ''Journal of the Chemical Society (Resumed)''. 99–103. doi:[https://doi.org/10.1039/JR9590000099 10.1039/JR9590000099].</ref> ఈ సంకలన సమ్మేళనం ట్రైమిథైల్ అమైన్ వాయువును క్లోరోట్రైఫ్లోరోసిలేన్‌తో కలిపి -78 °C వద్ద ఘనపదార్థంగా మార్చడం ద్వారా తయారవుతుంది. దీనిని ఎనిమిది గంటల కంటే ఎక్కువ సమయం ట్రైమిథైల్ అమైన్ ద్రవంలో ఉంచితే, డైఅమైన్ కాంప్లెక్స్ (2Me3N·SiClF3) ఏర్పడుతుంది.<ref name=ferg59/> 0° వద్ద మోనోఅమైన్ కాంప్లెక్స్ యొక్క వియోజన పీడనం (disassociation pressure) 23 mm Hg.<ref name=ferg59/>

SiClF3− అనేది అక్షంపై Cl మరియు F పరమాణువులను కలిగి ఉన్న త్రిభుజాకార ద్విపిరమిడ్ ఆకారం. తటస్థ అణువుపై గామా కిరణాలు పడినప్పుడు ఇది ఏర్పడుతుంది.<ref name=Hase78>(January 1978). "ESR spectrum and structure of the SiF3Cl− radical anion". ''Chemical Physics Letters''. 53 (2) 337–340. doi:[https://doi.org/10.1016/0009-2614(78)85410-4 10.1016/0009-2614(78)85410-4].</ref>

క్లోరోటెట్రాఫ్లోరోసిలికేట్ (IV) (SiClF4−) ఒక స్థిరమైన లేత పసుపు రంగు స్పటిక సమ్మేళనం టెట్రాఇథైల్ అమ్మోనియం క్లోరోటెట్రాఫ్లోరోసిలికేట్‌ను ఏర్పరుస్తుంది.<ref>(May 1992). "The preparation and Raman spectroscopic study of the chlorotetrafluorosilicate (IV) ion, SiF4Cl−". ''Journal of Molecular Structure''. 268 (4) 353–361. doi:[https://doi.org/10.1016/0022-2860(92)80222-4 10.1016/0022-2860(92)80222-4].</ref>

== మూలాలు ==
<references />

== అదనపు పఠనం ==
*(March 1971). "Radio frequency-microwave double resonance as a tool in the analysis of microwave spectra". ''Journal of Molecular Spectroscopy''. 37 (3) 445–463. doi:[https://doi.org/10.1016/0022-2852(71)90176-7 10.1016/0022-2852(71)90176-7].
*(March 1950). "Microwave Spectra and Molecular Constants of Trifluorosilane Derivatives. SiF3H, SiF3CH3, SiF3Cl, and SiF3Br". ''Physical Review''. 77 (5) 719. doi:[https://doi.org/10.1103/PhysRev.77.719 10.1103/PhysRev.77.719].
*(1951). "The Microwave Spectra and Molecular Structures of Trifluorosilane Derivatives". ''The Journal of Chemical Physics''. 19 (7) 965. doi:[https://doi.org/10.1063/1.1748418 10.1063/1.1748418].
*(December 1979). "Infrared matrix isolation studies of the M+SiF5- ion pair and its chlorine-fluorine analogs". ''Inorganic Chemistry''. 18 (12) 3339–3343. doi:[https://doi.org/10.1021/ic50202a012 10.1021/ic50202a012].
*(August 1988). "Boron atom reactions with silicon and germanium tetrahalides". ''The Journal of Physical Chemistry''. 92 (16) 4658–4662. doi:[https://doi.org/10.1021/j100327a020 10.1021/j100327a020].

[[Category:క్లోరోసిలేన్లు]]
[[Category:ఫ్లోరిన్ సమ్మేళనాలు]]
[[Category:అకర్బన సిలికాన్ సమ్మేళనాలు]]
[[Category:వాయువులు]]
[[Category:అలోహ హాలైడ్లు]]

----
''మూలం:'' ఇంగ్లీష్ వికీపీడియాలోని “Chlorotrifluorosilane” వ్యాసానికి అనువాదం.
''మూల వ్యాసం:'' https://en.wikipedia.org/wiki/Chlorotrifluorosilane
''ఈ అనువాదం స్వయంచాలకంగా రూపొందించబడింది.''

క్లోరోట్రైఫ్లోరోసిలేన్ - Revision history

Abhinaya: ఇంగ్లీష్ వికీపీడియాలోని “Chlorotrifluorosilane” వ్యాసానికి తెలుగు అనువాదం